Πανικός επικρατεί για τα κρούσματα αφθώδους πυρετού σε κτηνοτροφικές μονάδες στην επαρχία Λάρκακας .

Συγκεκριμένα σε δύο νέες κτηνοτροφικές μονάδες εφαρμόζονται από το Σάββατο τα μέτρα του έκτακτου σχεδίου δράσης των Κτηνιατρικών Υπηρεσιών για την αντιμετώπιση του αφθώδους πυρετού, μετά τον εντοπισμό κρουσμάτων σε εκτροφές αιγοπροβάτων, στο πλαίσιο των ελέγχων που διενεργούνται. Παράλληλα, οι Κτηνιατρικές Υπηρεσίες ανακοίνωσαν ότι θα διερευνηθούν πληροφορίες για το ενδεχόμενο απόκρυψης κρουσμάτων από κάποιες κτηνοτροφικές μονάδες και απορρίπτουν αναφορές περί ελλιπούς ενημέρωσης των επηρεαζόμενων κτηνοτρόφων.

Όπως δήλωσε στο ΚΥΠΕ ο επικεφαλής των Κτηνιατρικών Υπηρεσιών, Χριστόδουλος Πίπης, τα μέτρα που τέθηκαν ήδη σε εφαρμογή στην περιοχή γύρω από την κτηνοτροφική μονάδα βοοειδών στα Λιβάδια, λίγα μόλις χιλιόμετρα μακριά από την περιοχή της Ορόκλινης, θα εφαρμοστούν και για τις δύο νέες μονάδες. Σύμφωνα με τον κ. Πίπη, οι μονάδες θεωρείται ότι βρίσκονται στην ίδια επιδημιολογική περιοχή.

Υπενθυμίζεται ότι το έκτακτο σχέδιο δράσης προβλέπει τον καθορισμό ζώνης περιορισμού ακτίνας 3 χιλιομέτρων, γύρω από τις μονάδες όπου εντοπίστηκε ο ιός, όπως επίσης και μια ζώνη επιτήρησης, εντός των οποίων γίνονται οι προβλεπόμενες διερευνήσεις από μέρους του προσωπικού της Υπηρεσίας. Τα αιγοπρόβατα των δύο μονάδων στην Ορόκλινη, θα θανατωθούν και θα ταφούν βάσει των προβλεπόμενων υγειονομικών διαδικασιών, όπως αποφασίστηκε και για τα 260 βοοειδή της μονάδας στα Λιβάδια. Ο κ. Πίπης ανέφερε ότι γίνεται εκτίμηση του αριθμού των αιγοπροβάτων στις δύο αυτές μονάδες.

Επίσης, εντός της ζώνης των 3 χιλιομέτρων εφαρμόζεται πλήρης απαγόρευση των διακινήσεων ζώων και ζωοκομικών προϊόντων, όπως επίσης και οποιεσδήποτε μετακινήσεις προς κτηνοτροφικές μονάδες, χωρίς την πρότερη έγκριση και αδειοδότηση των Κτηνιατρικών Υπηρεσιών. Παράλληλα, στις υπόλοιπες μονάδες που εμπίπτουν στη ζώνη περιορισμού των 3 χιλιομέτρων, εφαρμόζονται μέτρα επιτήρησης και ελέγχου από το προσωπικό των Κτηνιατρικών Υπηρεσιών, λαμβάνονται τα απαραίτητα δείγματα και γίνονται εργαστηριακές εξετάσεις.

Εξάλλου, σε ανακοίνωση που εξέδωσαν οι Κτηνιατρικές Υπηρεσίες απορρίπτουν τις αναφορές περί ελλιπούς ενημέρωσης των επηρεαζόμενων κτηνοτρόφων, ενώ παράλληλα η ανακοίνωση σημειώνει ότι θα διερευνηθούν «πληροφορίες για το ότι υπάρχουν κτηνοτροφικές μονάδες που είχαν κρούσματα και τα απέκρυψαν ή δεν ενημέρωσαν εγκαίρως ώστε να εφαρμοστούν όσα προνοεί η νομοθεσία και το πρωτόκολλο».

Συγκεκριμένα, οι Κτηνιατρικές Υπηρεσίες αναφέρουν ότι «από νωρίς το πρωί το Σάββατο οι δύο κτηνοτρόφοι των οποίων τα δείγματα επιβεβαιώθηκαν ως θετικά ενημερώθηκαν άμεσα για το αποτέλεσμα των εργαστηριακών εξετάσεων και για τις ενέργειες που πρέπει να ακολουθηθούν» και ότι «τους δόθηκαν σαφείς οδηγίες όπως μην εισέρχεται ή εξέρχεται οποιοδήποτε πρόσωπο από τις μονάδες τους και όπως συνεχίσουν κανονικά τη φροντίδα των ζώων τους μέχρι την ολοκλήρωση των διαδικασιών που προβλέπει η νομοθεσία».

Παράλληλα, αναφέρεται ότι «ενημερώθηκε η ανάδοχος εταιρεία που είναι υπεύθυνη για τη διαχείριση ζωικών υποπροϊόντων, προκειμένου να προχωρήσει στην παραλαβή των ζώων με κατάλληλα κλειστά οχήματα μεταφοράς και με πλήρη εφαρμογή των διαδικασιών απολύμανσης που προβλέπονται από τα σχετικά πρωτόκολλα».

Σημειώνεται, επίσης, ότι, «με βάση την πληροφόρηση που έχει μέχρι στιγμής ληφθεί από τις αρμόδιες υπηρεσίες, φαίνεται ότι κατά τη συγκεκριμένη διαδικασία δεν τηρήθηκαν πλήρως οι οδηγίες που είχαν δοθεί» και γι’ αυτό οι αρμόδιες αρχές θα προχωρήσουν στις προβλεπόμενες από τη νομοθεσία διαδικασίες.

Για την οριοθέτηση και έλεγχο της περιοχής που τίθεται σε περιορισμό, οι Κτηνιατρικές Υπηρεσίες αναφέρουν ότι υπήρξε συνεργασία με την Αστυνομία Ορόκλινης, όπως προβλέπεται από τα πρωτόκολλα διαχείρισης τέτοιων περιστατικών, και προσθέτουν ότι «η χρονική διάρκεια που απαιτήθηκε για την εφαρμογή των σχετικών μέτρων συνδέεται με την ανάγκη να προηγηθεί η ορθή τεχνική οριοθέτηση της ζώνης ελέγχου, διαδικασία που αποτελεί βασική προϋπόθεση για την αποτελεσματική εφαρμογή των περιοριστικών μέτρων».

Υπενθυμίζουν «ότι η τήρηση βασικών μέτρων βιοασφάλειας, όπως η απολύμανση κατά την είσοδο και έξοδο από κτηνοτροφικές μονάδες, αποτελεί πάγια και στοιχειώδη υποχρέωση όλων των κτηνοτρόφων, την οποία πρέπει να τηρούν» και ότι η είσοδος ή έξοδος από μονάδες χωρίς την εφαρμογή των προβλεπόμενων διαδικασιών απολύμανσης βρίσκεται εκτός των πρωτοκόλλων βιοασφάλειας.

«Η απολύμναση εντός και εκτός στην ίδια την μονάδα είναι η πρώτη και σημαντική δικλείδα ασφαλείας που αποτελεί υποχρέωση των κτηνοτρόφων που την γνωρίζουν», υπογραμμίζει η ανακοίνωση, καλώντας όλους τους κτηνοτρόφους να τηρούν με αυστηρότητα τα μέτρα βιοασφάλειας και τις οδηγίες των αρμόδιων αρχών.

Ερωτηθείς ο κ. Πίπης κατά πόσο το προσωπικό των Κτηνιατρικών Υπηρεσιών θα είναι σε θέση να ανταποκριθεί, δεδομένου ότι αυξάνεται η πίεση, με την αύξηση των περιστατικών, είπε ότι καταβάλλεται κάθε δυνατή προσπάθεια και για σκοπούς ενίσχυσης θα ζητηθεί στήριξη από άλλα τμήματα του Υπουργείου Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος, όπως τα Τμήματα Γεωργίας, Δασών ή οποιαδήποτε άλλο.

Σε ερώτηση αν έχουν ήδη αρχίσει οι θανατώσεις ζώων από την μονάδα βοοειδών στα Λιβάδια, ο κ. Πίπης ανέφερε ότι χρειάζεται κάποια προετοιμασία, λόγω της πολυμέρειας όσον αφορά την εμπλοκή διαφόρων παραγωγικών τάξεων στη διαδικασία, η οποία δεν εξαρτάται μόνο από τη δράση των Κτηνιατρικών Υπηρεσιών, αφού πρέπει να υπάρχει μέριμνα για άνοιγμα των ανάλογων χώρων ταφής, για τη θανάτωση και μεταφορά των ζώων χωρίς να υπάρξει διασπορά υλικού, αλλά και για την επίχωσή τους με τη χρήση απολυμαντικών που πρέπει να χρησιμοποιηθούν.

Υπογράμμισε, επίσης, ότι πρέπει να ληφθούν υπόψη και οι περιβαλλοντικοί παράγοντες για την προστασία του εδάφους και των ενδεχόμενων υδροφόρων στρωμάτων. Ερωτηθείς αν θα ταφούν όλα τα ζώα στον ίδιο χώρο, είπε ότι θα εξεταστεί αν υπάρχει κατάλληλο σημείο πιο κοντά στην περιοχή των δύο μονάδων της Ορόκλινης για τα αιγοπρόβατα και, εάν δεν υπάρξει, ενδεχομένως χρησιμοποιηθεί ο ίδιος χώρος για όλα.

Σε ερώτηση αν τα νέα κρούσματα δίνουν νέα στοιχεία ή καθοδηγούν την διερεύνηση της προέλευσης του ιού, ο κ. Πίπης απάντησε αρνητικά.

Καταγγελίες κτηνοτρόφων

Νωρίτερα οι Κτηνοτρόφοι κατάγγειλαν την  αδράνεια και μη εφαρμογή μέτρων προστασίας για μη εξάπλωση του αφθώδους πυρετού από τους αρμόδιους. Σε δηλώσεις τους ζητούν άμεσα στήριξη από το κράτος και αναφέρουν πως έχουν χρεοκοπήσει.  Σε ανακοίνωση που εξέδωσαν οι Κτηνιατρικές Υπηρεσίες απορρίπτουν τις αναφορές περί αδράνειας και αναφέρουν ότι από το πρωί ενημερώθηκαν οι επηρεαζόμενες ομάδες για τις ενέργειες που πρέπει να ακολουθηθούν ενώ σε σχέση με την μη τήρηση οδηγιών κατά την παραλαβή ζώων από την ανάδοχο εταιρεία, οι αρμόδιες αρχές «θα προχωρήσουν στις προβλεπόμενες από τη νομοθεσία διαδικασίες».

Σε δηλώσεις του στα ΜΜΕ ο ιδιοκτήτης κτηνοτροφικής μονάδας με περίπου 2.200 ζώα στην Ορόκλινη Γιώργος Δημητρίου, ανέφερε ότι «το φαινόμενο του αφθώδη πυρετού έχει εμφανιστεί το Σαββατοκύριακο, 14-15 Φεβρουαρίου». Τη Δευτέρα 16/2, είπε, «είχαμε έντονες γαγγραινώδεις μαστίτιδες. Φέραμε ιδιώτες κτηνιάτρους και μας είπαν ότι πιθανόν να είναι σταφυλόκοκκος».

Ο κ. Δημητρίου πρόσθεσε πως «μέχρι να γίνουν οι ανάλογες διεργασίες για να εντοπίσουμε ακριβώς το πρόβλημα, γιατί εξακολουθούσε να υπάρχει το πρόβλημα με αυξητική τάση, με την γαλακτοπαραγωγή να έχει πέσει πάρα πολύ, οικονομικά αρχίσαμε να διερωτόμαστε πως δεν θα βγαίνουμε με τίποτα από μέσα».

Ανέφερε πως «ενημερώσαμε το επαρχιακό κτηνιατρείο πως έχουμε αυτό το σοβαρό πρόβλημα. Μετά από το φαινόμενο στα Λειβάδια είπαμε πως είμαστε τόσο κοντά που μπορεί να είναι και σε εμάς αφθώδης πυρετός».

Σημείωσε πως «την  Παρασκευή 20 Φεβρουαρίου από το πρωί κτηνιατρικοί λειτουργοί και κτηνίατροι έχουν πάρει αιμοληψίες έχουν πάρει σάλιο, γάλα, θερμοκρασίες και καλλιέργεια από τις δύο κτηνοτροφικές μονάδες», προσθέτοντας ότι προχθές βράδυ, στις 23:00 «οι εργαστηριακές αναλύσεις έχουν δείξει ότι είμαστε 100% θετικοί στον αφθώδη πυρετό».

Ο ίδιος ανέφερε πως «τα ζώα εξακολουθούν να είναι σε άσχημη κατάσταση, άρρωστα, δεν έχουν όρεξη να πάνε στο φαγητό τους οι μαστίτιδες εξακολουθούν να υπάρχουν και αναμένουμε από τις αρμόδιες κτηνιατρικές υπηρεσίες να λάβουν τα δέοντα μέτρα και πρωτόκολλα». Αλλά, πρόσθεσε, «απ’ ότι αντιλαμβάνεστε είμαστε μόνοι μας και περιμένουμε να σώσουμε ότι σώζεται».

Ο κ. Δημητρίου επανέλαβε πως «τα αποτελέσματα ανεπίσημα ήταν από το βράδυ της Παρασκευής η ώρα 23:00». Αν ήθελαν, είπε, «να εφαρμόσουν πρωτόκολλα για να μην εξαπλωθεί ο ιός παγκύπρια θα έπρεπε τουλάχιστον να αποκλείσουν την περιοχή, να απολυμμάνουν τα ελαστικά των οχημάτων και τους χώρους και όχι να είναι η κατάσταση ένα ξέφραγο αμπέλι».

Ανέφερε πως «το πιο τραγικό ή τραγελαφικό θα έλεγα από όλα αυτά είναι το ότι η ώρα 10:30-11:00 το φορτηγό του ΣΕΚΑΠ που μεταφέρει τα νεκρά ζώα μπήκε από την μια είσοδο της κτηνοτροφικής χωρίς κανένα έλεγχο και χωρίς κανένα ψεκασμό μαζεύει τα νεκρά ζώα και φεύγει να πάει σε διπλανή κοινότητα είτε Τρούλλους είτε Αραδίππου να παραλάβει και από εκεί τα νεκρά ζώα».

Διερωτήθηκε αν «αντιλαμβάνονται αυτοί οι άνθρωποι ότι η διασπορά αυτού του ιού είναι ταχεία, ραγδαία;»

«Είμαστε σε απόγνωση. Πρόσφατα έχουμε μπει στα Ευρωπαϊκά προγράμματα ανάπτυξης και έχουμε επενδύσει εκατομμύρια σε αυτή την δουλειά. Αν το κράτος δεν στηρίξει αυτόν τον κλάδο, τότε καιγόμαστε», είπε και διερωτήθηκε πως θα αντέξουν οικονομικά.

Ο Κυριάκος Κυριάκου επίσης κτηνοτρόφος της περιοχής ανέφερε στις δικές του δηλώσεις πως «τα συμπτώματα εμφανίστηκαν την Δευτέρα 16 Φεβρουαρίου, ήρθε ο ιδιώτης κτηνίατρος τα είδε και είπε ότι είναι σταφυλόκοκκος». «Στα ζώα τα δικά μου ήταν κάπως διαφορετικά τα συμπτώματα του Γιώργου ήταν στα μεγάλα τα ζώα του ενώ εμένα και στα μεγάλα και στα μικρά», είπε.

Ανέφερε πως «πενήντα αρνιά την ημέρα πέθαιναν. Ο ιδιώτης κτηνίατρος μιλά για σύμπτωμα σταφυλόκοκκου την Τρίτη 17/2 το μεσημέρι. Πέμπτη 19/2 νύκτα κάποια φάρμακα που τους δώσαμε δεν είδαμε καμία βελτίωση όμως τα συμπτώματα δεν ήταν για αφθώδη πυρετό».

«Ενημερώσαμε τις κτηνιατρικές υπηρεσίες ήρθαν έπιασαν σάλιο και από τα μικρά των δέκα ημερών και βγήκαν θετικά στον αφθώδη πυρετό χωρίς συμπτώματα», πρόσθεσε.

Σε ερώτηση για το εάν ο ιός ήρθε από τα κατεχόμενα απάντησε «δεν γνωρίζω».

Σε ερώτηση αν από τις 0900 το πρωί που ενημερώθηκαν επίσημα ως τις 1200 δεν έχουν ληφθεί μέτρα, έθεσε το ερώτημα:  «Είδατε κάτι εσείς; Είστε εδώ τόση ώρα, είδατε κάτι;»

Σύμφωνα με τον κ. Κυριάκου «είναι τραγελαφικό αυτό που συμβαίνει. Όλοι γνωρίζουν και ο πιο αδαής γνωρίζει ότι αυτός ο ιός έχει υψηλή μεταδοτικότητα ακόμα και με τον αέρα μεταδίδεται και αντί να είναι στον χώρο λειτουργοί των υπηρεσιών να επιβληθούν της κατάστασης και να εφαρμοστούν τα πρωτόκολλα που υπάρχουν δυστυχώς βλέπετε και από μόνοι σας δεν υπάρχει κανείς σε αυτό το σημείο».

Σε ερώτηση για το τι τους είπε η Υπουργός Γεωργίας ο κ. Κυριάκου ανέφερε πως ο ίδιος μίλησε με τον Επαρχιακό των Κτηνιατρικών Υπηρεσιών και του είπε πως «είναι αργός θάνατος αυτό το πράγμα» και ζήτησε αν θα θανατώσουν τα ζώα. «Η απάντηση που μου έδωσε ήταν “δεν έχουμε προσωπικό”», είπε. Διερωτήθηκε αν «θα τις αφήσουν εδώ; που θα πάει ο ιός;»

Σε ερώτηση για το πως όλο αυτό θα μετακυλιστεί στην οικονομία και στους κτηνοτρόφους απάντησε πως «είναι αλυσίδα. Εμείς κλείσαμε, εμείς χρεοκοπήσαμε. Θα έχουν συνέπειες οι τυροκόμοι σε εμπόρους ζωοτροφών. Είναι αλυσίδα και είναι μεγάλο το χτύπημα».

Ο κ. Κυριάκου ανέφερε ότι σε συνομιλία που είχαν οι κτηνοτρόφοι με την Υπουργό Γεωργίας τους ανέφερε πως θα πρέπει να ακολουθηθούν οι οδηγίες των κτηνιάτρων.

Σε ανακοίνωσή τους οι Κτηνιατρικές Υπηρεσίες αναφέρουν ότι «από νωρίς το πρωί σήμερα οι δύο κτηνοτρόφοι των οποίων τα δείγματα επιβεβαιώθηκαν ως θετικά ενημερώθηκαν άμεσα για το αποτέλεσμα των εργαστηριακών εξετάσεων και για τις ενέργειες που πρέπει να ακολουθηθούν» και ότι «τους δόθηκαν σαφείς οδηγίες όπως μην εισέρχεται ή εξέρχεται οποιοδήποτε πρόσωπο από τις μονάδες τους και όπως συνεχίσουν κανονικά τη φροντίδα των ζώων τους μέχρι την ολοκλήρωση των διαδικασιών που προβλέπει η νομοθεσία».

Παράλληλα, αναφέρεται ότι «ενημερώθηκε η ανάδοχος εταιρεία που είναι υπεύθυνη για τη διαχείριση ζωικών υποπροϊόντων, προκειμένου να προχωρήσει στην παραλαβή των ζώων με κατάλληλα κλειστά οχήματα μεταφοράς και με πλήρη εφαρμογή των διαδικασιών απολύμανσης που προβλέπονται από τα σχετικά πρωτόκολλα».

Σημειώνεται, επίσης, ότι, «με βάση την πληροφόρηση που έχει μέχρι στιγμής ληφθεί από τις αρμόδιες υπηρεσίες, φαίνεται ότι κατά τη συγκεκριμένη διαδικασία δεν τηρήθηκαν πλήρως οι οδηγίες που είχαν δοθεί» και γι’ αυτό οι αρμόδιες αρχές θα προχωρήσουν στις προβλεπόμενες από τη νομοθεσία διαδικασίες.

Για την οριοθέτηση και έλεγχο της περιοχής που τίθεται σε περιορισμό, οι Κτηνιατρικές Υπηρεσίες αναφέρουν ότι υπήρξε συνεργασία με την Αστυνομία Ορόκλινης, όπως προβλέπεται από τα πρωτόκολλα διαχείρισης τέτοιων περιστατικών, και προσθέτουν ότι «η χρονική διάρκεια που απαιτήθηκε για την εφαρμογή των σχετικών μέτρων συνδέεται με την ανάγκη να προηγηθεί η ορθή τεχνική οριοθέτηση της ζώνης ελέγχου, διαδικασία που αποτελεί βασική προϋπόθεση για την αποτελεσματική εφαρμογή των περιοριστικών μέτρων».

Υπενθυμίζουν «ότι η τήρηση βασικών μέτρων βιοασφάλειας, όπως η απολύμανση κατά την είσοδο και έξοδο από κτηνοτροφικές μονάδες, αποτελεί πάγια και στοιχειώδη υποχρέωση όλων των κτηνοτρόφων, την οποία πρέπει να τηρούν» και ότι η είσοδος ή έξοδος από μονάδες χωρίς την εφαρμογή των προβλεπόμενων διαδικασιών απολύμανσης βρίσκεται εκτός των πρωτοκόλλων βιοασφάλειας.

Καταθέσεις κτηνοτρόφων

Εν τω μεταξύ, καταθέσεις από κτηνοτρόφους, καθώς και από τους κτηνιάτρους των μονάδων στη Λάρνακα, όπου εμφανίστηκαν ζώα με αφθώδη πυρετό, άρχισε να παίρνει η Αστυνομία, όπως αναφέρει σε ανακοίνωσή της, στο πλαίσιο της διερεύνησης της υπόθεσης, σημειώνοντας ότι η μη έγκαιρη ενημέρωση των Κτηνιατρικών Υπηρεσιών για την εμφάνιση των συμπτωμάτων από μέρους των κτηνοτρόφων αποτελεί αδίκημα.

Η Αστυνομία σημειώνει πως, σύμφωνα με τους κτηνοτρόφους, τα ζώα στις μονάδες τους στην Ορόκλινη, όπου διαπιστώθηκαν θετικά κρούσματα αφθώδους πυρετού, παρουσίασαν συμπτώματα από τις 14 και 16 Φεβρουαρίου αντίστοιχα.

Παραπέμποντας στο Άρθρο 6 του Νόμου 109/2001, η Αστυνομία επισημαίνει ότι οποιοσδήποτε κτηνίατρος, επιχειρηματίας ή άτομο που έχει στη φύλαξή του ζώα, διαπιστώσει ή υποπτευθεί εκδήλωση   ασθένειας, υποχρεούται να ειδοποιήσει πάραυτα τον Διευθυντή ή τον Επαρχιακό Κτηνιατρικό Λειτουργό, καθώς και ότι η παράλειψη συμμόρφωσης αποτελεί αδίκημα.

Σ