Του Άκη Σ. Παπασάββα πρώην Βοηθού Γ.Εισαγγελέα της Κυπριακής Δημοκρατίας
Τούτους τους τραγικούς (-κατά συρροήν και κατ΄εξακολούθηση-) , Ιούληδες και Αύγουστους, του προδοτικού και τουρκοφόρου πραξικοπήματος , της Χούντας ,της ΕΟΚΑ Β’, του ολετήρα αρχηγού της και των υπερατλαντικών τους πατρώνων, Η ΜΝΗΜΗ ΚΑΙΕΙ, από την θύμηση, τη ΓΝΩΣΗ και την πραγματικότητα και ΔΕΝ ΞΕΧΝΑ .
Απέθαντε Μακάριε,
Σήμερα το Προεδρικό Μέγαρο, από σύμβολο ΑΓΩΝΑ ΚΑΙ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ, όπως ΕΣΥ και ο ΛΑΟΣ ΣΟΥ το κατέστησαν, απόλυτα νομιμοποιημένα , τώρα «διαστρεβλώνεται».
Ο κ. Ν. Χριστοδουλίδης το διαστρεβλώνει σε άκρως υβριστική «αποκαθήλωση», εξαφάνιση του πορτρέτου Σας, του απόλυτα και διαχρονικά ΝΟΜΙΜΟΠΟΙΗΜΕΝΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ της Κυπριακής Δημοκρατίας. Του συμβόλου της απόλυτης Δημοκρατικής Νομιμοποίησης, των αγώνων και των θυσιών σου, των δημοκρατικών αγώνων και των θυσιών του δημοκρατικού λαού.
Το Προεδρικό Μέγαρο από ΣΥΜΒΟΛΟ ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΑ των αγώνων και των θυσιών σου Μακάριε και του νομιμοποιητή λαού σου, εκτρέπεται από Ν. Χριστοδουλίδη, Αννίτα Δημητρίου και τον συγγραφέα του «Ο Δικηγόρος», σε διαθλαστικό χώρο,των αντικατοπτρισμών και των ψευδαισθήσεων, για τις ψήφους των προεδρικών του 2028.
Με άμεσο βέβαια φαντασιωτικό «κέρδος», των φαντασιωτικό εξαγνισμό, τους σε παράνομον ορκοδέκτη, παράνομα, αντισυνταγματικά και άκρως σημειολογικά, ορκοδοτίσαντα.
Ντροπή και έλεος κύριοι, Αννίτα Δημητρίου και Νίκο Χριστοδουλίδη, παρά τις τόσες όσες φαντασιώσεις και ψευδαισθήσεις, στην «αγιοποίηση του συγγραφέα» του Δικηγόρου.
Έλεος
Με όλα τα πιο πάνω και με πολλά άλλα ακόμα απόλυτα συναφή με αυτά , σε μια εποχή καθημερινής ΥΒΡΗΣ της Δημοκρατικής Ιστορίας και των αγώνων του λαού ΣΟΥ Μακάριε, θυμάμαι τι έγραψα στις 11/1/1997
Απέθαντε Μακάριε
Μακάριε: Διαχρονικό, Νομιμοποιημένο σύμβολο Αντίστασης και Λευτεριάς
« Τζιαι να αναφάνεις άξιππα , τζι’ ούλλα να λαμπροφέξουν»
Τώρα πια Μακάριε, οι αυταπάτες πουλάνε το θέατρο των ηθικοπολιτικών φαντασιώσεων, είναι σε άνθηση. Μέχρι και κοινοπραξία – κοινοπραχτούντων; συνεπήχθη.
Οι σε “παράνομους ορκοδέχτες παράνομα ορκοδοτήσαντες και ανακράξαντες” (το Πρόεδρος Σαμψών παρητήθη… Ο ΑΠΟ ΜΙΑ πλευρά της κοινοπραξίας και οι πεντάρχες και “αυτοαποκαλούμενοι” κάποτε και πιστοί σου, από την ΑΛΛΗ
πλευρά των κοινοπραχτούντων. Ένας ανέντιμος στόχος γίνεται προσπάθεια να πραγματωθεί.
Οι μνήμες της οδύνης και της ντροπής, να κυνηγηθούνε από τα χαλάσματα, του καμμένου προεδρικού και τους “ομαδικούς τάφους της Λακατάμιας πούκρυψαν το θρήνο των σφαγμένων παιδιών Σου, στα σάπια στόματα του θανάτου”
ΚΑΙ ΣΥ ΑΠΕΘΑΝΤΕ ΜΑΚΑΡΙΕ ενσαρκωτή των αγώνων, και των θυσιών του ΛΑΟΥ Σου, να ρωτάς:
“Δολοφόνοι, πως τολμήσατε, πως μπορέσατε, σφαχτάρι η ΚΥΠΡΟΣ”.
Νομίσανε τότε πως μπορούσαν τα εμβατήρια να πνίξουν την προδοσία, νομίζουνε τώρα, πως οι σημαίες θα σκεπάζουν τον όλεθρο – την καταστροφή – την προδοσία και την ΠΡΟΚΛΗΣΗ
Πώς μπορούσαν οι σημαίες να σκεπάσουν τη σφαγή; “Οι σημαίες χρωματίζουν τα χέρια των φονιάδων γαλάζια Οι σημαίες χρωματίζουν το σφαγείο γαλάζιο. Το αίμα της σφαγμένης πατρίδας έβαψε κόκκινο το σφαγείο.
Η καρδιά Σου ξαγρυπνά στο κόκκινο σφαγείο. Η καρδιά Σου μαζεύει το αίμα της σφαγής Ένα κόκκινο αστέρι αστράφτει στην καρδιά Σου”, MAKAPIE
“Σήμερα η μνήμη μάζεψε το χρόνο που ζήσαμε τότε και τον έκανε οργή και κατάρα” ΜΑΚΑΡΙΕ ΑΠΕΘΑΝΤΕ,
σήμερα μέρα της γιορτής Σου συνταιριαζόμαστε με τους στοχασμούς Σου που “δεν βολευτήκανε “στα μάτια του ονείρου” με τους στοχασμούς σου και τη δράση Σου που “δεν βολευτήκανε στο φεγγίτη μ’ ένα κομμάτι ουρανού”.
ΑΠΕΘΑΝΤΕ ΜΑΚΑΡΙΕ
ΕΣΥ που καθημερινά παράβγαινες “κατάμπροστα στον ήλιο με πάνω ως κάτω απλωμένη την αφοβία “σαν σημαία” για το πάλεμα για το μάτωμα για την καινούρια γέννα
κρατώντας το Όμορφο νησί μας, με “θεϊκή ερωτική τρυφερότητα”
“Όμορφο νησί σαν πράσινο αστέρι στη χούφτα του, σαν μυρωδάτη γαρδένια σε θαλασσί ανθογυάλι σαν τη χαρά που τραγουδά στα μάτια των παιδιών. σαν τον περήφανο κύκνο στη λίμνη του.
Νησί του αγώνα Σου, μεγαλωμένο σαν το μονάκριβο παιδί που τρέμει ο γονιός να μην το χάσει. Δεν ήξερε για τους άσπρους ανθρώπους με τα κίτρινα μάτια. Δεν ήξερε για τα κίτρινα χέρια” Δεν ήξερε πώς τα κίτρινα νύχια ήταν για σένα, Μακάριε. Τα κίτρινα χέρια βρωμούσαν σάπιο αίμα.
Απέθαντε Μακάριε. Το νομιμοποιημένο (μέσα από τη ΜΟΝΗ και ΜΟΝΑΔΙΚΗ νομιμοποιτική ΔΥΝΑΜΗ ΤΟΥ ΛΑΟΥ ΣΟΥ, τη Λαική κυριαρχία) περάσμά ΣΟΥ, στην αθανασία, μέσα στις δοσμένες Κυπριακές – Ελλαδικές – Παγκόσμιες παραμέτρους, καθίσταται διαχρονικά νομικοπολιτικό μας χρέος και ερινύα του σήμερα.
Στα τελευταία τέσσερα χρόνια “των ονομαστηρίων Σου” “τα τελευταία αυτά τραγικά δίσεχτα χρόνια, των οργισμένων μηνών”, επιπρόσθετα από τη φριχτή κατοχή του Τουρκικού εγκληματικού φασιστικού Κράτους, που έφερε το προδοτικό και τουρκοφόρο πραξικόπημα της Χούντας – ΕΟΚΑ Β’ – ολετήρα αρχηγού της και των υπερατλαντικών τους πατρώνων και των ντόπιων πολιτικών γκουρού”, έχουμε ν’ αντιμετωπίσουμε και ένα πρωτόγνωρα βάναυσο βιασμό της ιστορικής Μνήμης και της Δημοκρατικής ευαισθησίας του ΛΑΟΥ.
Τα δημοκρατικά ελλείμματα στους “Γεννάρηδες” του 1993-7, τα δημοκρατικά ελλείμματα στις μέρες μας, αυξάνονται με γεωμετρική πρόοδο και δακτυλοδεικτούν καθημερινά τους σε παράνομα ορκοδέχτες, ΠΑΡΑΝΟΜΑ ΟΡΚΟΔΟΤΗΣΑΝΤΕΣ, τους αυτουργούς και συναυτουργούς τους και τις τεράστιες νομικές τους ευθύνες.
Το ΑΓΟΣ και η ΥΒΡΗΣ του προδοτικού και τουρκοφόρου πραξικοπήματος, η ΝΤΡΟΠΗ και η ΠΡΟΚΛΗΣΗ της ΠΑΡΑΝΟΜΗΣ και αντισυνταγματικής “επαναφοράς των 62” το ΑΓΟΣ σε “εωλου παραλογισμού, όπου και η ΝΤΡΟΠΗ, των “μνημείων ντροπής”, οδηγούν σε μέρες “εωλο ζεύγματα αλήθεια – ψεύδος, οδύνη – σαδισμός, οικείο – ανοίκειο αποστεόνονται. Κενά, ταυτόσημα προσωπεία. Ημέρες όπου όλα μοιάζουν νάναι δυνατά, επιτρεπτά, ανατρέψιμα!!! Ημέρες τρέλλας που ωστόσο αλληλοδιαδέχονται από κάτι χειρότερο, κάτι πιο απειλητικό, πιο καταστροφικό, πιο ακυρωτικό που είναι η προσπάθειά τους η αποδοχή του ανυπόφορου, είναι η προσπάθειά τους να περαστεί ο ΕΘΙΣΜΟΣ.
Σ’ αυτή την ΥΒΡΗ εντάσσεται και η δημιουργία των δημοκρατικών ελλειμμάτων.
Και τα τραγικά δημοκρατικά ελλείμματα “ΩΝ ΟΥΚ ΕΣΤΙ ΑΡΙΘΜΟΣ”, δημιουργούν την εποχή του παράλογου, “του ΚΡΑΝΙΟΥ ΤΟΠΟΣ”, όπου η γλώσσα, η λαλιά του Λαού, καθημερινά κατακρεουργείται ως “ντεμοντέ άλλωστε”, από τους κυβερνώντες, η Χλώρακα, η φυσική και ατόφια, με τις παραλλαγές της. “Συνταγματική Χλώρακα”, η “Ψυχολογική Χλώρακα”, η “Χλώρακα των Κυκλωμάτων”!!, των “Απειλών” και “του βιασμού των θεσμών”, ο ΕΚΑΣ και ο ΕΙΜΕΣ, λαμπρά τερατουργήματα μινιμαλιστικών συμπεριφορών, με όχι βέβαια μινιμαλιστικές συνέπειες, ΑΤΥΠΕΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΕΙΣ “ΚΥΡΙΑΡΧΙΑ”. ‘Έκθεση Αμπού, “συζητώ πραγματεύομαι!!”, “διαπραγματεύομαι και δεν ξέρω… “ΙΙΙ γενναίος και τολμηρός την ανεκδοτολογία της γελοιοποίησης της σοβαρότητας των προβλημάτων. Τολμηρές προτάσεις, που γίνονται ασκήσεις” 1 “χαμόγελα ΥΒΡΗΣ”, επηρεασμένη δολοφόνων, των δολοφόνων”, που οι δηλώνοντες αυτά τα πρωτόφαντα ξέρουν “για συλλήψεις χωρίς κρατήσεις πέραν των 24 ωρών!!! κλιπ., κλπ.
Ο Μακάριος είναι ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΥ ΚΥΡΟΥΣ
ΒΕΒΑΙΑ ΑΠΕΘΑΝΤΕ ΜΑΚΑΡΙΕ, είναι γνωστό, όπως ο Οσκαρ Ουάϊλτ διατύπωσε την χρονική σοφία των Λαών, οι παντός είδους μινιμαλιστικές παρουσίες, ενδεχόμενα τηρούν τα πάντα, ΕΚΤΟΣ από ΕΝΑ. Την μεγαλοφυία.
ΤΗΝ ΜΕΓΑΛΟΦΥΙΑ ΣΟΥ, απέθαντε Μακάριε.
Ο Πρόεδρος Παναγιώτης Κανελλόπουλος, ο άνθρωπος με την τεράστια π ψυχική δύναμη, ο άνθρωπος που αντιστάθηκε στη δικτατορία και επιμέτρησε αργότερα στα όσα τερατουργήματα της Δεξιάς, έγραφε για ΣΕΝΑ, τον Οκτώβρη του 1979
“ΕΙΝΑΙ ακόμα πολύ κοντά μας ο ΜΑΚΑΡΙΟΣ για να τον δούμε ολόκληρο. Τους όρους δεν τους βλέπεις παρά μόνο από κάποια απόσταση. Θα’ ρθει η ώρα που θεωρώ από τώρα βέβαιο – ότι θα τον δούν ακόμα μεγαλύτερο απ’ ό,τι έδειχνε … θα κάμει όλους να ιδούν τον Μακάριο στο αληθινό του ύψος.
Μακάριος, είναι προσωπικότητα παγκοσμίου κύρους”. …
Το Νοέμβριο του 1963 ο Μακάριος πρόβαλε στην ιστορία του ελληνισμού με το ανάστημα μεγάλου ηγέτη
*… Οι ηγέτες των Τουρκοκυπρίων – και πίσω τους η Άγκυρα – δεν είχαν πια και να γίνουν σώφρονες στις διακοινοτικές συνομιλίες. Υπολόγιζαν στην αφροσύνη εκείνων (Ελλαδιτών και Ελληνοκυπρίων) που -όσο λίγοι κι αν ήταν αρκούσαν, όπως το πάντοτε οι συνωμότες, για να υπονομεύσουν ή και να εξοντώσουν τον Μακάρια. Μα ήταν ο Μακάριος – Ο ελληνοκυπριακός λαός δεν μπορούσε να’ ναι γύρω του – Ο θαραλέος χειριστής του ελικοπτέρου, όταν ανίερα χέρια γάζωσαν με ριπές πολυβόλου το απροστάτευτο μικρό αεροσκάφος. Και σώθηκε ως εκ θαύματος από τη σατανική εκείνη απόπειρα δολοφονίας ….
Ο ΜΑΚΑΡΙΟΣ στις 15 Ιουλίου 1974 σώθηκε. Και πάλι ως εκ θαύματος που έκαμε, όμως, δυνατό η θαυμαστή ψυχραιμία του. ….
*… Ο Μακάριος κράτησε ψηλά το κεφάλι του. Ηταν εθνικός ηγέτης. Κρατώντας, όμως, ψηλά το κεφάλι του, έγινε στόχος όχι μόνο συκοφανττιών και ύβρεων, αλλά και ανίερων φονικών βλημάτων..
Και ο ποιητής, διαμεσολαβητής, διακομηστής της διαχρονικής αγωνίας και αγάπης του λαού, στον ενσαρκωτή των αγώνων του, για κοινωνική δικαιοσύνη και Λαϊκή Κυριαρχία Κρατική ανεξαρτησία καταγράφει :
“... Σήμερα η μνήμη γέμισε τις πλατείες , ο λαός με μαύρα πουκάμισα.
Τα μαλλιά των παιδιών φοράνε μαύρες κορδέλες. Τα προδομένα χέρια σφίγγουν τη γροθιά τους πάνω από τα μαύρα πουκάμισα, πάνω από τις μαύρες κορδέλλες, πάνω από τα χαμένα τραγούδια της άνοιξης πάνω από τα κόκκαλα που ασπρίζουν στον Πενταδάκτυλο. Τα χέρια σφίγγουν τα δικά σου απλωμένα χέρια. Τ’ απλωμένα χέρια αγκαλιάζουν το λαό της πλατείας. Γέμισε η πλατεία κόκκινο φως. Γέμισε τα πρόσωπα ήλιο, γέμισαν τα στόματα φωνές. Αντίσταση. Μαζί σου ηγέτη ήρωα Μακάριε.
Μαζί σου ήλιε μας, ζωή της Κύπρου”.
Για να ΦΕΞΕΙ
καρτερούμεν
Το ΦΩΣ τζείνης
της μέρας
που να φέρει στον καθένα
τζαι δροσιά
τζαι ποστασιά”.
Ναι απέθαντε Μακάριε
“Βοά ο λαός: Μακάριος ο νυν! Και αεί η ρίζα Και το τραύμα αεί. Και νυν η μνήμη
Και νυν το άμωμο σφάγιο! Μακάριος ο σπαραγμός το πνεύμα το άγιο κι η απαστράπτουσα ρομφαία. Το βήμα της ιστορίας, ο λυγμός κι η σημαία της ελευθερίας. Νυν και αεί και εις τους αιώνας των αιώνων Νυν και αεί των αγώνων”. Βροντοφωνάζει ο ΛΑΟΣ
η άμωμη σημαία ΣΟΥ και το καταγράφει ο ποιητής.
ΕΝΑ “ΑΓΕΡΙΚΟ” που κάνει το συνομιλητή του, να αυθυποβάλλεται: Ο Ευάγγελος ΑΒΕΡΩΦ-ΤΟΣΙΤΣΑΣ, κατηγορηματικά δηλώνει :
*…ΣΚΕΨΗ πολύ γρήγορη, άμεση επισήμανση λεπτομερειών που συνήθως ήθελαν πολλή προσοχή για να γίνουν αντιληπτές, διαπραγμάτευση πάρα πολύ επιδέξια, συνδυασμένη με ικανότητα διαφυγής σε κάθε δύσκολη στάση του λαού. Πείσμα άκαμπτο στους αγώνες του, αντοχή στις πιέσεις, αισιοδοξία ότι τα πάντα μπορούσε να τα βγάλει πέρα. Μεγάλο, απίθανο θάρρος μπροστά στους κινδύνους για το πρόσωπό του. Μόρφωση αρκετή, θα έλεγα μεγαλύτερη από εκείνη συνηθισμένου ορθόδοξου δεσπότη. Κι όλα αυτά στεφανωμένα από επιβλητική, ήρεμη αρχοντιά, που εντυπωσίαζε. Είχε ως άνθρωπος κάτι το ακαθόριστο – ένα “αγερικό” – που έκανε το συνομιλητή του να αυθυποβάλλεται.
Δεν λογάριαζε ο ΑΠΕΘΑΝΤΟΣ ΜΑΚΑΡΙΟΣ, “δεν λογάριαζε καμμιά αντίδραση έξω από εκείνες των αδελφών Κυπρίων. Καμία!…” και τελειώνει την τοποθέτησή του, ο Ευάγγελο Αβέρωφ με τη θέση ότι ο ΜΑΚΑΡΙΟΣ ήταν εξέχουσα μορφή του ελληνισμού που σφράγισε την εποχή του, με την έντονη προσωπικότητα του.
Ο Μακάριος καταξιωμένος από την πολιτική του οξύνοια, την αγάπη…
Η σοφή και γλυκύτατη προσωπικότητα της αριστεράς, ο αγωνιστής Πρόεδρος της ΕΔΑ, Ηλίας ΗΛΙΟΥ καταθέτει με τη γνωστή καθαρότητα της σκέψης τους ΣΤΑ ΠΕΡΙΠΟΥ 27 χρόνια που βρέθηκε επικεφαλής αυτού του αγώνα ο Μακάριος πάλεψε τίμια και όσο γινόταν αποτελεσματικά, και, πεθαίνοντας φέτος, πέρασε στην Ιστορία ως προσωπικότητα καταξιωμένη από την πολιτική του οξύνοια, την αγάπη του προς την πατρίδα την Κύπρο και την Ελλάδα – και το θάρρος, βαλλόμενος και υπονομευόμενος από παντού, ακόμα και από προδότες, κακούς ή και απλώς παραπλανημένους Έλληνες Ελλαδίτες ή Ελληνοκυπρίους, κυρίως όμως από πανίσχυρες δυνάμεις, τις ΗΠΑ, το ΝΑTO από τη δόλια Αλβιόνα, από την υποκινούμενη τουρκική επιβουλή κι απ’ αλλού, αντιμετωπίζοντας πολύπλευρες πιέσεις.
“ΕΙΣΦΕΡΟΝΤΑΣ τη μικρή μου μαρτυρία για να συμπληρώσω το πορτραίτο του έργου ηγέτη, πιστεύω πως ο Μακάριος υπήρξε πολιτική μεγαλοφυία, που θα ήταν άξια να κυβερνήσει και χώρα μεγαλύτερη και από την Κύπρο και από την Ελλάδα.”
Δηλώνει ο αγωνιστής νέστορας της αριστεράς, Ηλίας Ηλιού.
ΑΣΥΜΒΙΒΑΣΤΟΣ ΗΓΕΤΗΣ, ΕΝΟΣ ΛΑΟΥ ΠΟΥ ΠΑΛΕΥΕ…
Ο Λεωνίδας Κύρκος, κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΚΚΕ εσωτερικού, κάθετα εκφράζεται:
“ΠΟΛΛΟΙ και πολλές φορές αναρωτήθηκαν πώς ήταν δυνατόν αυτός ο ιερωμένος, προ καθήμενος της Εκκλησίας της Κύπρου, του πλουσιότερου ιδιοκτήτη της μεγαλονήσου να ταυτόχρονα ασυμβίβαστος ηγέτης ενός λαού που πάλευε στην αρχή να καταχτήσει και ύστερα να περιφρουρήσει την ελευθερία του από τις δυνάμεις του ιμπεριαλισμού, ΚΙ ΟΜΩΣ στο πρόσωπο του Μακάριου αυτές οι δυο ιδιότητες συνυπάρχουν τόσο απλά σαν να μην υπήρχε πρόβλημα. Γιατί το ερώτημα το αναιρούσε η αγωνιστική προσωπικότητα του προέδρου. Η ικανότητα του να εκφράζει, μέσα από έναν πλούτο πολιτικές ιδέες και με την προσωπική του συμμετοχή σε κάθε είδους θυσία, την ακλόνητη απελευθερωτική θέληση της συντριπτικής πλειοψηφίας του κυπριακού λαού.
Ο ΜΑΚΑΡΙΟΣ ήταν πάνω απ’ όλα μαχητής, με ανοιχτά τα μάτια στους ορίζοντες της εποχής μας. Η μεγάλη του συμβολή στο λυτρωτικό αγώνα της Κύπρου είναι πως τον απόσπασε από το πλαίσιο των ικεσιών προς “τους μεγάλους Συμμάχους” και τον τοποθέτησε στη βάση της αντιμπεριαλιστικής – αντιαποικιοκρατικής πάλης – εκεί που μπορούσε να χει για φυσικούς συμμάχους τους λαούς όλου του κόσμου. Η συμμετοχή της Κύπρου στο Κίνημα των Αδεσμεύτων έδινε κύρος σ’ αυτή την παγκόσμια προσπάθεια των ὡς χτες εξαρτημένων χωρών, και ήταν πηγή δύναμης για το νεαρό κράτος, που αποτελούσε στόχο ατελείωτων ιμπεριαλιστικών συνωμοσιών. Και η επιβλητική μορφή του Μακάριου έμεινε από τις πα σεβαστές ὡς το τέλος σ’ αυτόν το χώρο, όπου ακτινοβόλησαν φυσιογνωμίες σαν τον Τίτο, το Νερού, το Νάσερ. Ως ΑΥΤΗ η τοποθέτηση άφησε ανέγγιχτο τον πρόεδρο από το πλέγμα του ηγέτη “μικρής χώρας και από κάθε αίσθημα δέους προς τους “μεγάλους”. Οι διάφοροι Αμερικανοί “εμισάριοι» που πηγαινοέρχονταν στην Κύπρο για να προωθήσουν τα διχοτομικά σχέδια της Ουάσινγκτον θα θυμούνται πάντα την αγέρωχη στάση του Μακάριου και την απερίφραστη απόρριψη των προτάσεών τους. Και ο ίδιος, στις σπάνιες στιγμές που άφηνε τον εαυτό του να εκδηλωθεί αυθόρμητα , αφηγούνταν με φανερή ικανοποίηση περιπτώσεις που έκανε εκπρόσωπους ισχυρών χωρών να φύγουν ταπεινωμένοι απ’ το Γραφείο του, για να σπεύσουν ύστερα οι κυβερνήσεις τους να δώσουν εξηγήσεις. Ο Μακάριος δίδαξε αληθινά πως ακόμα και μια λιλιπούτεια χώρα, όπως η Κύπρος, μπορεί, επωφελούμενη από το διεθνή συσχετισμό, να ορθώσει το ανάστημά της, ν’ αψηφίσει τους εκβιασμούς, τις απειλές ή και τη βία την ίδια ιδιαίτερη σημασία για την Ελλάδα. Και ίσως για τούτο ν’ αγαπήθηκε τόσο βαθιά ο Μακάριος και να αξιώσει τη θέση που του ανήκει μέσα στη διεθνή Κοινότητα. Αυτό το μάθημα είχε μιαν απ’ το λαό και να γνώρισε τη δυσπιστία ή και την εχθρότητα ηγετικών κύκλων της Αθήνας, μεγέθους είχε – κι αυτό το διεκδικούσε για την Κύπρο, όχι για τον εαυτό του, τόσο λιτός κα Η ΖΩΗ του εθνάρχη ήταν ταυτόχρονα ζωή ασκητή. Όση αίσθηση πολιτικού και ηθικού απέριττος ήταν στις ανθρώπινες εκδηλώσεις του. Το φαγητό του λιγοστό, οι προσωπικές του ανάγκες περιορισμένες ὡς τα έσχατα, η μόνη “κατάχρηση”, που επέτρεπε στον εαυτό του, ήταν το τσιγάρο. Το Γραφείο του ήταν πάντα ανοιχτό στους απλούς ανθρώπους και η επικοινωνία μαζί τους ήταν αδιάκοπο μέλημά του.
Ναι Λεωνίδα Κύρκο, γιατί ο Μακάριος, ο απέθαντος ηγέτης του αγώνα και της αντίστασης αφήνοντας τους στοχασμούς του και πέρα από τα μάτια του ονείρου αφήνοντας τους στοχασμούς του πέρα από τα χρώματα της θάλασσας της Κερύνειας, “δεν ήξερε για τους άσπρους ανθρώπους με τα κίτρινα μάτια, δεν ήξερε για τα κίτρινα χέρια δεν ήξερε πως τα κίτρινα νύχια ήταν για σένα, Μακάριε. Τα κίτρινα χέρια βρωμούσαν σάπιο αίμα”
Το αίμα της προδοσίας, της Χούντας, της ΕΟΚΑ Β΄ και του ολετήρα αρχηγού της, και των σε παράνομους ορκοδέχτες, παράνομα ορκοδοτησάντων.
Ο Μακάριος, αναμετριόταν με δυνάμεις τιτάνιες, σ’ ένα τιτάνιο αγώνα…
Ο Γεώργος Μαύρος, αντιπρόεδρος και Υπουργός Εξωτερικών της Ελληνικής Κυβέρνησης δηλώνει τον Ιούνιο του 1978:
Ο ΜΑΚΑΡΙΟΣ υπήρξε από τις μεγαλύτερες μορφές της νεώτερης ιστορίας του ελληνι μού. Ολοκληρωμένος άνθρωπος προνομιούχα φύση, οπλισμένη με ψυχραιμία υποδειγματική, με θάρρος αδάμαστο και με πάθος στην υπεράσπιση των ιδανικών για τα οποία αγωνί στηκε σ’ όλη του τη ζωή και για τα οποία έπεσε μαχόμενος ώς την τελευταία του πνοή.
“ΑΨΗΦΩΝΤΑΣ, θα έλεγα προκαλώντας, πολλές φορές τον κίνδυνο, δε δίσταζε να ανα μετρηθεί με δυνάμεις γιγάντιες σ’ έναν αγώνα τιτάνιο, όπου την ανισότητα της υλικής δυνά μεως μόνο η πίστη και το πάθος μπορούσε να ισορροπήσει.
“… Είναι πλάνη να νομίζεται πως το πραξικόπημα της 15ης Ιουλίου είχε στόχο την ανα τροπή του Μακαρίου. Στόχος του ήταν όχι η ανατροπή, αλλά η δολοφονία του. Γνώριζαν καλά αυτοί που συνέβαλαν το σχέδιο της εξοντώσεως του ότι όσο ο Μακάριος είναι στη ζωή, όπου και αν βρίσκεται, μέσα ή έξω από την Κύπρο, αυτός κατευθύνει το Κυπριακό. Τη δύνα μη δεν του την έδινε το προεδρικό αξίωμα, αλλά η μεγάλη του προσωπικότητα και η καθολι κή αναγνώρισή του ως εθνάρχη της Κύπρου”.
Χαρακτηριστικό και δηλωτικό της μεγάλης εμβέλειας και οξυδέρκειας του απέθαντου Μακάριου αυτό που αναφέρει ο Γ. Μαύρος:
*… Πριν εγκαταλείψει τη Νέα Υόρκη, ο Μακάριος πήγε στην Ουάσινγκτον, όπου είχε την τελευταία συνάντηση με τον Κίσινγκερ στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ. Ο Κίσινγκερ τον συνόδευσε όταν έφυγε ώς την έξοδο του υπουργείου, όπου περίμεναν οι δημοσιογράφοι και οι κάμερες ο την υλική δύναμη να κάθε άλλη λύση που θα παρασκευάσετε και την οποία θα βρίσκω ότι αδικεί τον κυπριακό λαό επιβάλω τη δίκαιη λύση που χρειάζεται το Κυπριακό. Έχω, όμως, τη δύναμη να ματαιώ και νομιμοποιεί το τουρκικό πραξικόπημα στην Κύπρο”.
Ο Γ. Μαύρος τελειώνει τη μαρτυρία του:
Η μεγάλη μορφή του εθνάρχη προβάλλεται σήμερα ως παγκόσμιο σύμβολο και ως Αξιοπρέπεια, για τα ιδανικά που δίνουν περιεχόμενο στη ζωή του τραγικού ανθρώπινου παράδειγμα σε όσους αγωνίζονται για την Ελευθερία, τη Δικαιοσύνη, την Ανθρώπινη γένους”.
Ο Μακάριος ήταν διορατικός. Έβλεπε μακριά, πολύ μακριά…
Ο Εζεκίας Παπαϊωάννου με την αφειδώλευτη αγάπη του για την Κύπρο και τους αγώνες του λαού μας
Δηλώνει για τον Μακάριο:
«Ένα μεγάλο κενό εξακολουθεί να υφίσταται στην πολιτική και κοινωνική ζωή του Κυπριακού λαού μέσα στα δέκα τελευταία χρόνια. Το κενό που άφησε ο θάνατος του αείμνηστου Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας Αρχιεπισκόπου Μακαρίου.
Και δεν είναι καθόλου εύκολο να συμπληρωθεί αυτό το κενό. Γιατί ο Μακάριος δεν ήταν μόνο ο πολιτικός και θρησκευτικός ηγέτης με διεθνή ακτινοβολία, αλλά και ο άνθρωπος που ήταν πάντα κοντά στο λαό, ζούσε τον παλμό και τις αγωνίες του και αντιδρούσε μαζί του κάθε φορά που οι εξελίξεις το επέβαλλαν.
Ο Μακάριος όπως τον γνώρισα, ιδιαίτερα από τον καιρό που εξελέγη Πρόεδρος της Δημοκρατίας μέχρι του θανάτου του, ήταν ένας μεγάλος πατριώτης που αγαπούσε τον τόπο του και το λαό του. Ο Μακάριος είχε πολλά χαρίσματα. Το μεγαλύτερο χάρισμα του Μακάριου ήταν η ειλικρίνειά του και η τόλμη του να παραδέχεται λάθη ανοικτά χωρίς να φοβάται ότι θα χάσει από την επιρροή του.
Ο Μακάριος πρόσφερε πολυτιμότατες υπηρεσίες στον απελευθερωτικό αγώνα του Κυπριακού λαού που συνεχίζεται. Δεν πρόκειται σ’ αυτή τ όλες αυτές τις υπηρεσίες. Οι συγγραφείς της νεώτερης Κυπριακής Ιστορίας καταπιάστηκαν αυτή τη σύντομη ομιλία μου να εκτιμήσω ήδη με το έργο και τις υπηρεσίες του Μακάριου κι αυτό θα γίνει και με τους ιστορικούς του μέλλοντος.
Θα ‘θελα όμως να αναφερθώ σε μερικές από τις πολύτιμες υπηρεσίες που πρόσφερε. Ο Μακάριος ήταν διορατικός. Έβλεπε μακριά, πολύ μακριά. Γι’ αυτό και από τις πρώτες μέρες της Κυπριακής ανεξαρτησίας και παρά την αντίδραση του τότε Αντιπροέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας Δρος Φαζίλ Κουτσούκ, πήρε την τολμηρή απόφαση να κατατάξει την Κύπρο σαν ένα από τα ιδρυτικά μέλη του Κινήματος των Αδεσμεύτων.
Παρά το γεγονός ότι τόσον η Ελλάδα όσον και η Τουρκία είναι μέλη της Νατοϊκής συμμαχίας, ο Μακάριος επέλεξε το δρόμο της αδέσμευτης εξωτερικής πολιτικής και ήταν ένας από τους ιδρυτές του μεγάλου Κινήματος των Αδεσμεύτων χωρών.
Ο Μακάριος έβλεπε πως η θέση της Κύπρου δεν ήταν στο Δυτικό Νατοϊκό στρατόπεδο, του οποίου ηγούνται οι
ιμπεριαλιστικές δυνάμεις, αλλά στο στρατόπεδο των χωρών που κέρ δισαν την ανεξαρτησία τους και ακολουθούν μια πραγματικά ανεξάρτητη, αδέσμευτη, αντι μπεριαλιστική πολιτική.
Και η ζωή τον δικαίωσε. Μέσα στη μεγάλη οικογένεια των Αδεσμεύτων χωρών η Κύπρος κατέχτησε σημαίνουσα θέση. Η συμβολή της στις διασκέψεις και διαβουλεύσεις γενικά αυτών των χωρών πάνω στα πιο καυτά προβλήματα που αντιμετωπίζει σήμερα η ανθρωπότητα, όπως είναι το πρόβλημα της ειρήνης και του πολέμου, υπήρξε πραγματικά αξιόλογη. Η Κύπρος κέρδισε την εκτίμηση και το σεβασμό των χωρών που ανήκουν στο στρατόπεδο των Αδεσμεύτων.
Αλλά και η Κύπρος ευεργετήθηκε από το γεγονός ότι είναι από τα ιδρυτικά μέλη αυτού του Κινήματος. Οι στενοί δεσμοί της Κύπρου με τις Αδέσμευτες χώρες μας βοήθησαν να εξασφαλίσουμε τα ψηφίσματα της Γενικής Συνέλευσης και του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών υπέρ μας.
Είναι πολύ αμφίβολο κατά πόσον θα πετυχαίναμε ότι πετύχαμε από πλευράς ψηφι σμάτων μέσον των Ηνωμένων Εθνών και γενικά από πλευράς διεθνούς υποστήριξης προς τον αγώνα μας, αν η Κύπρος δεν ήταν ενταγμένη στο Κίνημα των Αδεσμεύτων χωρών. Κι αυτό το οφείλουμε στη διορατικότητα του Μακαρίου.
Οι άλλοι διαφωνούσαν μ’ αυτήν, όμως προσπαθούσε πάντα να πείσει για την ορθότητα της άποψης του και όχι να την επιβάλει.
Ο Μακάριος ήταν ανθρώπινος…
Ο Μακάριος μετά το προδοτικό χουντοφασιστικό πραξικόπημα και την εισβολή του Αττίλα άρχισε να αναθεωρεί πολλές από τις απόψεις που είχε προηγούμενα αναφορικά με πολιτικές καταστάσεις. Και πιστεύω πως αν ζούσε, η πικρή, αιματηρή εμπειρία, που απέκτη σε θα τον βοηθούσε να δει ακόμη πιο καθαρά το ρόλο του σαν εθνικός ηγέτης. Ωστόσο, ο Μακάριος δεν παύει να είναι η μεγαλύτερη πολιτική φυσιογνωμία που είχε η Κύπρος. Και ο θάνατος του άφησε ένα δυσαναπλήρωτο κενό.”
και ο ποιητής επιβεβαιώνει :
Μακάριος ο σπαραγμός
το πνεύμα το άγιο
κι η απαστράπτουσα ρομφαία.
Το βήμα της ιστορίας,
ο λυγμός
κι η σημαία
της ελευθερίας.
Νυν και αεί και εις τους αιώνας
των αιώνων.
Νυν και αεί
η άμωμη σημαία
των αγώνων”.
Ο Μακάριος πηγή παραδειγματισμού,
για όλους τους λαούς που πολεμούν για εθνική ανεξαρτησία και λεφτεριά
Ο Ανδρέας Παπανδρέου ο εμπνευστής και ενσαρκωτής της αγωνιστικής γραμμής για εθνική ανεξαρτησία, Λαϊκή Κυριαρχία και Κοινωνική Απελευθέρωση, δηλώνει για τον Μακάριο :
*ΓΝΩΡΙΣΑ το Μακάριο κατά την κρίσιμη περίοδο 1963-64, που συμπίπτει στην Κύπρο με την πρώτη μεγάλη κρίση μετά τις “Συμφωνίες Ζυρίχης-Λονδίνου”, και στην Ελλάδα με την άνοδο στην εξουσία της κυβέρνησης του Γ. Παπανδρέου. Μέσα από τον κοινό μας αγώνα εναντίον των ξένων πιέσεων και συνωμοσιών, που αποκρυσταλλώνονταν τότε στις προσπά θειες επιβολής του σχεδίου Ατσεσον, εκφραζόταν η ενότητα και η αλληλουχία μεταξύ του κυπριακού αγώνα και του αγώνα για Εθνική Ανεξαρτησία και Λαϊκή Κυριαρχία στην Ελλάδα. Το Κυπριακό με τον εθνικοαπελευθερωτικό χαρακτήρα του είχε αποκαλύψει από την πρώτη στιγμή την κραυγαλέα αντίφαση ανάμεσα στην εξαρτημένη ελληνική πολιτική και στην ανά-γκη για γνήσια πατριωτική και ανεξάρτητη πολιτική, και είχε λειτουργήσει σαν καταλύτης λαϊ κών, δημοκρατικών αγώνων.
ΜΕΤΑ την παραίτησή μου από την Κυβέρνηση το Νοέμβρη του 1964, ο Μακάριος με κάλεσε να επισκεφτώ την Κύπρο ως επίσημος προσκεκλημένος της Κυπριακής Κυβέρνησης. Με το ταξίδι μου αυτό η ελληνική Κοινή Γνώμη κατανόησε αμέσως πως οι λόγοι της παραίτησής μου συνταυτίζονταν με τη στάση μου στο εθνικό θέμα της Κύπρου και της ελληνικές εθνικής ανεξαρτησίας. Εμεινα στο Προεδρικό Μέγαρο τέσσερις μέρες και γνώρισα από κοντά τον πολιτικό ηγέτη και τον άνθρωπο, που ο λαός του τον είχε συνταυτίσει με την Κύπρο. Εκπληκτικά ευφυής και ενημερωμένος, μπορούσε να μιλά ώρες ολόκληρες χωρίς να αποκαλύπτει το βάθος των σκέψεών του, το σύστημα αξιών του ή την πολιτική του στρατηγ κή. Ο πρόεδρος και ο αρχιεπίσκοπος συναιρούνταν στην ιδιότητα του εθνάρχη, που την ενσάρκωνε με την πιο πλήρη έννοια του όρου.
Η ΧΟΥΝΤΑ, όμως, χρησιμοποιώντας σαν προκάλυμμα τη θεωρία του “Εθνικού Κέντρου”, και το σύνθημα “Ένωση” ανάλαβε, όπως είναι γνωστό, να εκτελέσει την πρώτη φάση μιας δίδυμης ιμπεριαλιστικής συνωμοσίας, που είχε για δεύτερη φάση την τουρκική εισβολή. Η σωτηρία του Μακάριου ανάτρεψε τους υπολογισμούς των πραξικοπηματιών και διεθνούς ισορροπίας δυνάμεων, που εκπροσωπούσε με την αδέσμευτη πολιτική του στην και Κυπροπαγάνδα που αντιστρέφει τους όρους και υποστηρίζει ότι είναι δήθεν η αδέσμευτη Πολιτική του Μακαρίου που έκανε αναπόφευκτη την τουρκική εισβολή είναι πέρα για πέρα κακόπιστη και ύποπτη. Η εισβολή έγινε όταν δεν ήταν στην εξουσία ο Μακάριος, όταν είχε
ακριβώς ανατραπεί με το χουντικό πραξικόπημα η αδέσμευτη πολιτική του. Η ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ Καραμανλή που ανάλαβε την εξουσία μετά την κατάρρευση της χού ντας, έχει βαριές ευθύνες για τις ανεπίτρεπτες πιέσεις που ασκήθηκαν στον εξόριστο, τότε Κύπριο πρόεδρο για να μην αναλάβει ορισμένες διπλωματικές πρωτοβουλίες που σχεδίαζε όπως επίσης για το γεγονός ότι δεν εγγυήθηκε και δεν προετοίμασε έγκαιρα την επιστροφή του στην Κύπρο, που θα μπορούσε ίσως να αποσοβήσει τον Αττίλα ΙΙ.
Η ΒΙΒΛΙΚΗ τραγωδία και τα τετελεσμένα γεγονότα που βρήκε μετά την επιστροφή του στην Κύπρο συνέβαλαν αναμφισβήτητα στον πρόωρο θάνατο του. Δίνοντας πάντως θάρρος και εμπνέοντας πίστη στο λαό του, τέθηκε πάλι επικεφαλής του αγώνα. Με το τεράστιο κύρος και την παγκόσμια υπόσταση του ενιαίου Κυπριακού Κράτους και τη διεθνή του ανα γνώριση, υποστήριξε μ’ επιμονή το χειρισμό του Κυπριακού στα πλαίσια του ΟΗΕ ως διε θνούς θέματος ξένης κατοχής και όχι ως θέματος ελληνοτουρκικής ή ενδοκοινοτικής διαφο ράς. Στο εσωτερικό έγινε ο εμπνευστής και ο κατευθυντήριος νους της αναδημιουργίας και της ανοικοδόμησης.
Ο ΘΑΝΑΤΟΣ του άφησε μεγάλο, δυσαναπλήρωτο κενό στην πολιτική ηγεσία και στον αγωνιστικό στίβο της Κύπρου. Η γραμμή που χάραξε με το αγωνιστικό του σάλπισμα, ιδιαίτε ρα στην τρίτη επέτειο του πραξικοπήματος και της εισβολής, παραμένει για το λαό του ζωντανή πολιτική κληρονομιά. Ως άρνηση αποδοχής και αναγνώρισης των τετελεσμένων γεγονότων της τουρκικής κατοχής, ως απάντηση στις ψεύτικες υποσχέσεις Κάρτερ και την πολιτική Νίξον-Κίσινγκερ, ως διαδήλωση της θέλησης του κυπριακού λαού ν’ αγωνιστεί για μια Κύπρο ενιαία, πραγματικά ανεξάρτητη, κυρίαρχη και αδέσμευτη, με ειρηνική δημοκρατι κή συμβίωση των Ελλήνων και Τούρκων κατοίκων της, ο Μακάριος κήρυξε το μακρόχρονο αγώνα ως τη μόνη αναγκαστική διέξοδο. Η μνήμη του και οι υποθήκες του αποτελούν σήμε ρα πηγή έμπνευσης και καρτερίας για το δοκιμαζόμενο αδελφό λαό της Κύπρου. Αποτελούν, όμως, και πηγή παραδειγματισμού, για ολόκληρο τον ελληνισμό και για όλους τους λαούς που πολεμούν για εθνική ανεξαρτησία και λευτεριά.”
Κατάχτησε ο Μακάριος μέσα από τον αγώνα του, επίζηλη θέση στην ιστορία του διε θνούς αντιαποικιοκρατικού και εθνικοαπελευθερωτικού κινήματος. Εκφραστής πατριωτικού, αντιμπεριαλιστικού εθνικισμού, συνδύασε την αδέσμευτη πολιτική στο εξωτερικό με την πολιτική της λαϊκής ενότητας στο εσωτερικό, που έμεινε πάντα ουσιαστικά αδιάσπαστη, χωρίς βία και καταναγκασμό, μέσα στις πιο έκτακτες και κρίσιμες συνθήκες.
Δικαιολογημένα, λοιπόν, πρέπει να κατατάσσει κανείς το Μακάριο μεταξύ των μεγαλύτερων πολιτικών φυσιή γνωμιών του νέου ελληνισμού και να βλέπει την ζωντανή κληρονομιά τις αγωνιστικές, υποθήκες του τόσο στην Κύπρο όσο και στην Ελλάδα.
Ο Μακάριος υπήρξε επαναστάτης κι ο πολιτικός που ωρίμασε μέσα στην πραχτική πάλη
Ο Βάσος Λυσσαρίδης, ο πρόεδρος του Σοσιαλιστικού Κόμματος ΕΔΕΚ, που το διαχρο νικό ΜΙΣΟΣ και η εχθρότητα της Δεξιάς πήρε “σάρκα και οστά”, με την γνωστή απόπειρα δολοφονίας του, κατά την διάρκεια του μεταπραξικοπήματος, τον Αύγουστο του 1974, τότε που προσπαθούσαν να “εμπεδοθούν”, “οι σε παράνομους ορκοδέχτες παράνομα ορκοδοτή σαντες”, ο Βάσος Λυσσαρίδης δηλώνει:
Ο ΜΑΚΑΡΙΟΣ υπήρξε ο επαναστάτης κι ο πολιτικός που ωρίμασε μέσα στην πραχτική πάλη. Η εξορία ήταν η πρώτη εμπειρία κι η περίοδος της παραμονής του στην Αθήνα τον έφερε σε επαφή με τις μηχανορραφίες και με τη βρώμικη πλευρά της πολιτικής που ήταν άσχετη με τον καθαρό εθνικοαπελευθερωτικό αγώνα που ξεκίνησε. Στο Λονδίνο βρέθηκε αντιμέτωπος όχι μονάχα με το συνδυασμό αυτών των εκβιαστικών παραγόντων, αλλά και με μια κυπριακή αντιπροσώπευση που στην πλειοψηφία της ουσιαστικά ή τίποτε δεν πρόσφερε ή
πρόσθετε στον εκβιασμό.
Έζησα από κοντά τον εκβιασμό. Έζησα από κοντά και την εύκολη και απότομη αλλαγή της πλειοψηφίας των μελών της κυπριακής αντιπροσωπείας με τις υποχρεώσεις για προσω πικές μελλοντικές αντιπαροχές ή με την απλή προσδοκία τους. Σ’ αυτή τη φάση γνώρισα μια άλλη πλευρά της φυσιογνωμίας του Μακαρίου. Ήταν άρρωστος και ως γιατρός βρισκόμουνα πολλές ώρες μαζί του. Ήταν παραμονή της ψηφοφορίας για αποδοχή ή όχι της συμφωνίας. Τις πρωινές ώρες βρισκόμουν ακόμα κοντά του. Γνώριζε την τοποθέτηση μου. Η γνωριμία μας δεν ήταν ακόμα πλήρης. Φοβόταν πως το καθήκον μου ως γιατρού θα ταν δυνατό να επηρεάσει είτε την τοποθέτηση μου είτε τον τρόπο έκφρασης της. Όταν τελικά τον καληνύ χτισα, με φώναξε πίσω για να μου πει ότι ήταν καθήκον μου να αγωνιστώ γι’ αυτό που πίστευα. Αυτή, φυσικά, ήταν κιόλας η απόφαση μου.
…. Ετσι ο Μακάριος βρέθηκε στο Βελιγράδι για ν’ αρχίσει μια συμβολή στην παναν θρώπινη ιστορία ως μια από τις κύριες φυσιογνωμίες του Κινήματος των Αδεσμεύτων.
ΥΠΗΡΞΑΝ αρνητές αυτής της γραμμής και προβλήθηκε η άποψη ότι αν η Κύπρος ακο λουθούσε άλλη εξωτερική πολιτική, ίσως οι εξελίξεις να ήταν διαφορετικές. Ποιά θα μπορού σε να ήταν αυτή η άλλη εναλλαχτική πορεία; Η ένταξη σε μπλοκ ήταν έξω από κάθε πραγμα τικότητα και δυνατότητα. Κι αν ακόμα αυτές οι ουσιαστικές δυσχέρειες παραμερίζονταν, η ένταξη στο ΝΑΤΟ μιας λιλιπούτειας χώρας θα ισοδυναμούσε απλώς με πλήρη αποικιοποίη ση, με πλήρη δέσμευση, με πλήρη υποθήκευση και της εσωτερικής διάρθρωσης και του μέλ λοντος της χώρας στην ηγέτιδα δύναμη αυτού του συνασπισμού, που “κατά το δοκούν” θα μπορούσε να επιβάλλει και κυβερνήσεις και λύσεις πάνω στον κυπριακό λαό. Και τώρα είναι εξόφθαλμες οι προθέσεις των ΗΠΑ και επομένως εύκολο να προδικάσει κανείς και ποια θα ήταν η τύχη της αμερικανοεξαρτημένης Κύπρου. Θα προσφερόταν σαν βορρά στον τουρκικό Μινώταυρο, για την εξυπηρέτηση των πλατύτερων μεταποικιστικών συμφερόντων των ΗΠΑ στην περιοχή.
ΜΙΑ “ουδετερότης” έξω από το Κίνημα των Αδεσμεύτων θα είχε τις ίδιες συνέπει ες που περιγράψαμε πιο πάνω,
γιατί στην ουσία η Κύπρος έμμεσα θ’ αποτελού σε παράρτημα της δυτικής πολιτικής και δε θα ‘δινε την ευκαιρία στην Κύπρο ν’ αξιοποιήσει υποστήριξη μέσα στο Κίνημα των Αδεσμεύτων και στο Σοσιαλιστικό Στρατόπεδο, που δε θα είχε δυνατότητες τέτοιας υποστήριξης σε χώρο δυτικής επιρροής. Ο Μακάριος μαζί με τον Τίτο, το Νάσερ και το Νέρου θεωρήθηκαν οι κύριες μορφές του Κινήματος των Αδεσμεύτων κι αυτό έδωσε αλλιώτικη διάστα ση στη μικρή Κύπρο, διάσταση που αξιοποιήθηκε αργότερα τόσο σημαντικά προς όφελος της κυπριακής υπόθεσης”.
Αντίσταση στα συνωμοτικά σχέδιατες. Ο εξόριστος ηγέτης – που για τους εξουσία οι ξένοι παράγοντες. ενός μικρού αγωνιζόμενου λαο τους περισσότερους επίστεψε παραμερίζει κάθε άλλη πτυχή και ο Μακάριος από την Πάφο καλεί το λαό σε παλλαϊκή της “ΜΕ ΤΟ πραξικόπημα ο επαναστατικός, αντιστασιακός χαρακτήρας του Μακάρον σταση και αρνιέται να υποκύψει στα συνωμοτικά σχέδια. Στο μεταπραξικόπημα κύριο προς κτηριστικό του είναι η πεισματική προσήλωση στην άρνηση να αποδεχτεί τα τετελεσμένη που δημιούργησε η τουρκική κατοχή και τη νομιμοπαράνομη κυβέρνηση που ανέβασαν στην κύκλους είχε πια ξοφλήσει οριστικά – παραμένει ο πληγωμένος, αλλά αξιοπρεπής ηγέτης λαού, και οι ανιστασιακές δυνάμεις στον τόπο προετοιμάζουν όλοι θα προβάλουν ως συντελεστές σ’ αυτή την επάνοδο. Κι εκείνοι που συμβιβάστηκαν με μεθοδικά τις συνθήκες για την επάνοδο του μόνου νόμιμου Προέδρου του τόπου. Αργόταν το μεταπραξικόπημα, ακόμα κι οι ίδιοι οι ηγετικοί κύκλοι του μεταπραξικοπήματος, σύνης, αλλά βαθιά πληγωμένος, πατώντας τα μοιρασμένα χώματα της πατρίδας, που τόσο Ο ΜΑΚΑΡΙΟΣ γυρίζει στην Κύπρο θριαμβευτής από άποψη λαϊκής αγάπης και εμπιστο αγάπησε και τόσο τον αγάπησε. Γνώριζε ο Μακάριος πως ένα μεγάλο μέρος του συνωμ Εισβολή – κατοχή – τρομοκρατία – εκκένωση με την ανο κύκλοι που πέτυχαν να ολοκληρώσουν την προδοσία πρόβαλλαν και πάλι την ανάγκη να χτή συνεργασία του επίσημου μεταπραξικοπήματος και διαχωρισμός σχεδόν ολοκληρωτικός των δύο κοινοτήτων. Το έργο της διάσωσης της Κύπρου γινόταν τρομαχτικά δύσκολο. Οι να προσφέρει λύση στο Κυπριακό Πρόβλημα”. Όμως ο λαός μας γνώριζε κιόλας τι είδους εγκαταληφθεί η αδέσμευτη πολιτική και να γίνει στροφή προς τη Δύση, που “μόνη μπορούσε αυτή η “Δύση” και τι είδους λύση θα’πρεπε να αναμένει οι αφηνόταν η Κύπρος ξεκομμένη στη διάθεση των “συμμαχικών δυτικών κύκλων” με την υπο αφήνξη των οποίων η “σύμμαχος” Τουρκία δολοφόνησε 1,5% του κυπριακού πληθυσμού σε μίλου πληρεξουσίου των μεγάλων μεταποικιστικών κύκλων, που κρατούσε τον ελληνικό λαό μερικές εβδομάδες και κατέλαβε 40% των εδαφών της με την προδοσία της χούντας, ενός αιχμάλωτο με τα όπλα των “συμμαχικών κύκλων”. Ο Μακάριος στράφηκε ακόμα πιο έντονα προς τους αδεσμεύτους. Η υπονόμευση όμως αυτής της πολιτικής συνεχιζόταν μεθοδικά. κού σχεδίου είχε κιόλας υλοποιηθεί. Εισβολή -λύση αποπειράθηκε να εφαρμόσει αυτή ΤΟ ΠΛΗΓΜΑ για το Μακάριο ήταν τρομαχτικό. Είχα το σκληρό προνόμιο να ζήσω από πολύ κοντά την τελευταία περίοδο της ζωής του Μακαρίου. Είχα την ευκαιρία να διαπιστώσω πόσο ανέντιμα απατημένος αισθανόταν από την αμερικανική στάση. Αυτό ενίσχυε οριστικά την απόφαση του Μακαρίου πως δεν πρέπει να υπάρχουν αυταπάτες για το ρόλο των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ, πως το Κυπριακό Πρόβλημα θα’ πρεπε να δεθεί πιο στενά όχι μονάχα με το Κίνημα των Αδεσμεύτων, αλλά με τους αγώνες όλων των άλλων λαών που αγωνίζονται για λευτεριά και ουσιαστική ανεξαρτησία, πως η λύση του προβλήματος θα προερχόταν κατά κύριο λόγο από τον αγώνα του ενδιαφερόμενου λαού, πως ο μακροχρόνιος θα πρεπε να μετουσιωθεί από σύνθημα σε βίωμα και πράξη, πως ο ελληνικός λαός αποτελούσε τον κύριο εξωκυπριακό παράγοντα στην αγωνιστική πορεία του κυπριακού λαού, πως θα’ πρεπε αναι χτά πια ν’ αποκαλυφτούν και οι διεθνείς συνωμοτικοί κύκλοι και τα εσωτερικά προγεφυρώμα τα, πως θα ‘πρεπε να προχωρήσουμε στην πολιτικοστρατιωτική αξιοποίηση του λαού με πολιτοφυλακή, πως δεν υπάρχουν πια περιθώρια ανοχής για το φασισμό που καραδοκούσε, πως δεν μπορούσαμε να πηγαίνουμε από υποχώρηση σε υποχώρηση κι από συμβιβασμό σε συμβιβασμό, πως ο αγώνας θα τέλειωνε μόνο με ολική λευτεριά, πως δεν έχουμε δικαίωμα να ξεγράφουμε καμία γωνιά της κυπριακής γης, ούτε να στερήσουμε έστω κι από έναν πρό σφυγα το δικαίωμα της επιστροφής.
ΕΖΗΣΑ λεπτό με λεπτό την ωρίμανση αυτού του ηφαιστείου. Εζησα λεπτό με λεπτό την οργή ενός προδομένου ηγέτη, που αποφάσιζε οριστικά κι αμετάκλητα να κατέβει στους δρό μους και στις πλατείες επικεφαλής ενός απατημένου λαού. Χτυπούσε με θυμό τα στήθια του επέτρεπε του. Ο Μακάριος ποτέ δε φοβήθηκε το θάνατο. Τώρα λιγότερο από κάθε άλλη φορά. Σ’όλη την ιατρική μου καριέρα δεν είδα άλλον άρρωστο με έμφραγμα να συμπεριφέρεται τόσο αγέρωχα, όσο συμπεριφέρθηκε ο Μακάριος. Όμως τώρα χρειαζόταν χρονικά περιθώρια να εφαρμόσει το μαχητικό του σχέδιο. Αισθανόταν προδι Ήταν ανάγκη να συνεχίσει τον αγώνα με διπλάσιες δυνάμεις. Θα’ πρεπε να ξεσηκώσει έναν προδομένος από τη φύση για το έμφραγμα ολόκληρο λαό σε μια αγύριστη πορεία. Αν είχε να επιλέξει μεταξύ του να κερδίσει χρόνο ελαττώνοντας την τόσο απαραίτητη γι’ αυτόν δραστηριότητα, προτιμούσε να πεθάνει πιο γρήγορα όρθιος στο μετερίζι ενός αγώνα που μετατράπηκε γι’ αυτόν σε μοναδικό βίωμα.
ΕΤΣΙ φτάσαμε στην 20η Ιουλίου. Με το Μακάριο να παραμερίζει γιατρούς και ιατρικές συμβουλές και ν’ ανεμίζει, βροντοφωνάζοντας, το λάβαρο της ασυμβίβαστης μακροχρόνιας πάλης από τον εξώστη της πλατείας Ελευθερίας. Αυτή υπήρξε η τελευταία δραματική υποθήκη του Μακαρίου. Του ηγέτη που ανάλωσε μια ολάκερη ζωή στην υπηρεσία της πατρίδας του, του ηγέτη του το όνομα του ολότελα ταυτίστηκε με το όνομα της Χώρας: Κύπρος -Μακάριος. Αν είναι κάποιο βάλσαμο για το Μακάριο, είναι η επίγνωση πως ο αγώνας θα συνεχιστεί και πως ο λαός κάποια μέρα θ’ ανέβει στο Θρονί για ν’ αναγγείλει στο Μακάριο πως δεν πατούν την Κύπρο ξένοι στρατοί, πως ο αγώνας συνεχίστηκε, πώς ο λαός διαφε ντεύει τη μοίρα και το μέλλον του”.
Στις 4/8/1980 η Ουρανία Κοκκίνου, που ακόμα βλέπει καθαρά τα γεγονότα, και δεν ξεχνά τους σε “παράνομους ορκοδέχτες παράνομα ορκοδοτήσαντες”, σε “εκδήλωση μνήμης για τον Εθνάρχη Μακάριο”, μεταξύ των άλλων δηλώνει: Αν στις 22 του Ιούλη 1974 ο νόμιμος Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Αρχιεπίσκοπος Μακάριος εκαλείτο πίσω, για να βρεθεί επί κεφαλής του λαού του στις τραγι κές εκείνες ώρες, το κακό θα ήταν πολύ πιο μικρό και ο λαός θα είχε σήμερα τον ηγέτη Του. Ο Μακάριος θα μιλούσε αργότερα και θα’ γραφε για χάρη της ιστορικής αλήθειας, Ήθελε κάποτε ο λαός να γνωρίσει τις πιο δραματικές πτυχές της Ιστορίας του, για να δώσει σωστούς προσανατολισμούς στη νέα γενιά, που απαιτεί και οφείλει να προχωρήσει χωρίς ψευδαισθήσεις και αυταπάτες. Ήθελε να προλάβει να φωτίσει τα σκοτεινά αδιέξοδα, εκεί που η διπλωματική ασυδοσία και ανευθυνότητα έσυρε και παγίδευσε την Κύπρο και το λαό της. Ήθελε ν’ αφαιρέσει το δικαίωμα από τους δοσίλογους απατεώνες, που συνωμότησαν και εμπορεύτηκαν την Κυπριακή γη και παρέδωσαν το λαό μας στη σφαγή και στον όλεθρα, να παρουσιάζονται καθοδηγητές και υπερασπιστές των δικαιωμάτων του λαού.
Πήρε μαζί του όλο το πένθος και το σπαραγμό για τη συμφορά του λαού του, όλη την πίκρα και την οδύνη για τις δολοπλοκίες και τις ραδιουργίες των φοβερών πολιτικών παρα σκηνίων. Κάποιοι, που είναι ακόμα ζωντανοί, θα προλάβουν, για το λαό και την αλήθεια, να μιλήσουν και να γράψουν. Η σιωπή είναι σοφία και αρετή, είναι ηρωισμός, όταν συμπορεύε ται με τον αγώνα και τη θυσία. Η σιωπή είναι έσχατη προδοσία, όταν φιμώνει το στόμα της αλήθειας από δειλία και υπολογισμό, όταν καλύπτει τους δοσίλογους και τους προδότες και τους δίνει την ευκαιρία και το δικαίωμα να καπηλεύονται τα ιερά και τα όσια, όταν αθωώνει τους ένοχους, που ευθύνονται για τα φρικτά εγκλήματα της προδοσίας, όταν χαρίζει προσω πεία πατριωτισμού στους καιροσκόπους εκμεταλλευτές του τραγικού λαού μας. Αυτοί οι κάποιοι δεν έχουν το δικαίωμα να κρατούν τα ντοκουμέντα και να σιωπούν. Δεν έχουν το δικαίωμα να βλέπουν τους σφαγείς των παιδιών της Κύπρου να περιφέρουν ξεδιάντροπα τα πλούτη, που τους έδωσε η προδοσία και να σιωπούν. Να ταπεινώνεται η περηφάνεια του λαού μας στους κύκλους εκείνων που μετατρέπουν σε γλέντι το φαρμάκι της ορφάνιας και της προσφυγιάς και να σιωπούν.
Μέχρι πότε θα σιωπούμε κι εμείς σαν όλους τους δειλούς και τιποτένιους που σκύβουν δουλικά, για να περάσουν τα μεγαλόσχημα αφεντικά τους; Να τους βλέπουμε από μακρυά στις επίσημες θέσεις, ν’ ανοίγουν οι επίσημες πόρτες για να περάσουν αυτοί που μοιράστη καν και ξεπούλησαν την Κύπρο, αυτοί που σταύρωσαν και λόγχισαν την καρδιά του Μακάριου, αυτοί που οδήγησαν με ψυχρό υπολογισμό έξι χιλιάδες λαό μας στη σφαγή, αυτοί που έθαψαν ζωντανούς με τις μπουλντόζες τους στρατιώτες μας, αυτοί που σεριανού σαν και διαφέντευαν στις φυλακές και στα επιτελικά γραφεία τις μαύρες μέρες της προδο σίας και της ντροπής. Αυτοί που τώρα με τη δύναμη του εκατομμυριούχου διατάσσουν και ανοίγουν τις επίσημες πόρτες. Αυτοί που σήμερα με τη δική μας σιωπή και με την εκτροπή της δικαιοσύνης σε παρωδία κάθαρσης διαφεντεύουν και απειλούν και προκαλούν να δικάσουν, να κρεμάσουν, ίσως κάποιους μαυροντυμένους πατεράδες, που θα τολμήσουν ν λύσουν τη σιωπή τους και να τους ξεμασκαρέψουν, για την αλήθεια, για το λαό, για to Μακάριο.
Σπάνια οξυδέρκεια και σιδερένια θέληση Ο ξεχωριστά βαθυστόχαστος καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών, Γιώργος ΤΕΝΕΚΙΔΗΣ παρά την όποια εγγενή αυστηρότητα του ακαδημαϊκού δασκάλου, είναι κρυ στάλλινος και κάθετος ΛΙΓΟΙ σύγχρονοι Έλληνες, από όσους έλαχε να γνωρίσω, μου έδωσαν την αίσθηση της χαρισματικής προσωπικότητας. Μια τέτοια αίσθηση μου έδωσε με μιας ο αρχιεπίσκοπος Μακάριος. Η ακτινοβολούσα παρουσία του, ο διάλογος μαζί του έπειθαν ότι πολλές από τις πολιτικές του πράξεις που ανταποκρίνονταν σ’ ένα έμπειρο πολιτικό στοχασμό, σε μια εύρω στη σύλληψη της έννοιας του ελληνισμού, σε μια ευαισθησία, σε μια τρυφερότητα, θα λέγα και σιδερένια θέληση, που όρια του πείσματος, θα είχαν αντίχτυπο πέρα από την Κύπρο, θα επηρέαζαν το παγκόσμια πολιτικό παιχνίδι. Ήταν από τα πρόσωπα που ο Πλούταρχος θα περιλάβαινε δίχως δισταγμό στους “Παράλληλους Βίους” του”.
* ΟΤΑΝ μπήκα στο γραφείο του Εθνάρχη αντίκρισα ένα χαμογελαστό ιεράρχη με μάτια που σπινθηροβολούσαν από ευφυία. Μου έδωσε την εντύπωση ιερωμένου που συνέχι ζε την παράδοση του Κλήρου της Τουρκοκρατίας, εθνάρχη στην κυριολεξία, κοντολογίς πολιτικού ηγέτη που επωμίζεται βαριές εθνικές ευθύνες και ξέρει να αντιμετωπίζει τις κακο τοπιές με οδύσσεια ευστροφία. Χωρίς καλυμαύχι, με μοβ αντερί, σηκώθηκε σβέλτα από το γραφείο του και ήρθε προς εμένα με προτεταμένα τα χέρια.
ΣΥΝΗΘΙΣΜΕΝΟΣ στο στέγνωμα της καρδιάς στα μαύρα χρόνια του Εμφυλίου και της λευκής τρομοκρατίας, στην παγερή επιφυλακτικότητα των υπερσυντηρητικών ιθυνόντων που έτυχε να συναντήσω ξαφνιάστηκα από την πηγαία αυτή εγκαρδιότητα. Το τείχος – ή το οδόφραγμα – έπεφτε και ο κορυφαίος έπιανε το χορικό, στροφή με αντιστροφή, στο ίδιο μήκος κύματος με το λαό”.
Σχεδίαζε το στήσιμο ενός κράτους με τη μεθοδικότητα και την ακρίβεια του πρώην Άγγλου κυρίαρχου και με τη μεσογειακή φαντασία ενός φωτισμένου Ελληνα ηγέτη δίχως μει ανεξίες απέναντι στους Δυτικοευρωπαίους, που για χρόνια στάθηκαν αντίπαλοι ή αδιάφοροι Και αυτό ίσχυε τόσο για τους Άγγλους, όσο και για τους Δυτικούς γενικότερα, που δεν μπο ρούσαν να απαγγιστρωθούν από ένα υποσυνείδητο πλέγμα υπεροχής απέναντι στους πρώην υποταγμένους λαούς, από την αναχρονιστική αντίληψη μιας πατερναλιστικής συμβιβαστικής διπλωματίας παρωχημένων εποχών.
ΚΑΙ ΤΟΤΕ χαράχτηκε στη μνήμη μου ένα προσωπικό βίωμα από αυτά που σφραγίζουν. Ήταν ο πρώτος υπεύθυνος κυβερνήτης, από τους λίγους που έτυχε να συναντήσω, που δεν περιοριζόταν στον αυτάρεσκο μονόλογο, αλλά άφηνε το διάλογο να κυλάει δημιουργικά. Ιερατικός στην έκφραση, αδιαπέραστος, πρότυπο – θα έλεγε κανείς, βυζαντινής εικόνας, σημείωνε στο μυαλό του ό,τι άκουγε από το συνομιλητή του, άσχετα αν υιοθετούσε ή όχι και τις απόψεις του.
Επιβλητική μεταδοτική σιγουριά για το ιστορικό μέλλον του Νησιού …
“Η ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ επαφή μου με τον πρόεδρο Μακάριο ήταν στις 18 Ιουνίου 1977, το από γευμα της ημέρας όπου ανακηρύχτηκε επίτιμος διδάκτορας στην Πάντειο. Ήταν ήρεμος. Είχε στα χείλη το ανεπανάληπτο εκείνο χαμόγελο που μαρτυρούσε πότε μεγαλόψυχη επιεί κεια απέναντι στους αντιπάλους του ή στους “αμφισβητίες”, πότε σωκρατική ειρωνική διάθε ση, αλλά πάντα μια επιβλητική μεταδοτική σιγουριά για το ιστορικό μέλλον του Νησιού και του ελληνισμού γενικότερα. Τη διεισδυτική του ανάλυση της διεθνούς συγκυρίας σχετικά με το κυπριακό τη σκίαζε η τραγική μοίρα των δύο χιλιάδων αγνοουμένων. Ήταν η μοναδική στιγμή που αναλογίστηκα τη ραγισμένη καρδιά του.”
του φύση και η ακτινοβολία του που τον ύψωσαν σε παγκόσμιο σύμβολο πολιτικού ηγέτη. Ισως γιατί ο τίτλος του εθνάρχη ήταν άρρηκτα δεμένος με τη φωτεινή του προσωπικότητα: στο τραγικό” – ορυόταν κάποιο υψηλά ιστάμενο πρόσωπο – “είναι ότι ο Μακάριος έχει την ιδιότη τα του λαοπρόβλητου”,
Όσκαρ Ουάϊλντ: οι άνθρωποι συγχωρούν τα πάντα εκτός από την μεγαλοφυΐα τ Την μεγαλοφυΐα σου, απέθαντε Μακάριε, ενσαρκωτή των αγώνων και των θυσιών του Λαού σου, για ελευθερία, δημοκρατία, Λαϊκή Κυριαρχία, Κοινωνική Απελευθέρωση και Κρατική Ανεξαρτησία.
Επιστολή Μακαρίου προς Γκιζίκη κορυφαία πράξη ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ κατά της τυραννίας …
Ο Γιώργος Τενεκίδης συνεχίζει :
“ΟΜΩΣ οι βαθύτεροι λόγοι που εξηγούν την αντίθεση στο Μακάριο πρέπει να αναζητη θούν στο γεγονός ότι, φύσει και θέσει συντηρητικός, ως προκαθήμενος της Εκκλησίας της Κύπρου, θεωρήθηκε σαν εξωμότης της δεξιάς ιδεολογίας : η κατάφαση του στην υποστήρι ξη που του παρείχε το ΑΚΕΛ, ο στενός νός φιλικός του δεσμός με το σοσιαλιστή ηγέτη και προ σωπικό του γιατρό Βάσο Λυσσαρίδη, το άνοιγμα του προς τον Τρίτο Κόσμο, η περήφανη στάση του απέναντι στου Ισχυρούς, τους οποίους αντιμετώπιζε ως ίσος προς ίσους, όπως στην περίπτωση του George Ball ή του προέδρου Ford στο Ελσίνκι, πράγμα που εξόργιζε τις αμερικανικές υπηρεσίες, προς τις οποίες καλούνταν οι Ελληνες να ευθυγραμμίζονται. Αυτή τουλάχιστον ήταν η επίσημη γραμμή “επί ποινή” χαρακτηρισμού των αρνουμένων κατηγορη ματικά μια τέτοια στάση ως “αντιδυτικών” και επομένως ως κομμουνιστών.
ΧΩΡΙΣ ίχνος αλόγιστης ή μεταφυσικής προσωπολατρείας, ο κυπριακός λαός συνειδη τοποίησε το πολιτικό και ηθικό ανάστημα του Ηγέτη που έχανε. Τη φορά αυτή – την ύστατη -δεν ήταν ο Μακάριος που ενσάρκωνε τον κυπριακό λαό, αλλά ο κυπριακός λαός που ενσάρ κωνε το Μακάριο. Από δω και πέρα η πολιτική ζωή του τόπου δεν μπορούσε να τραβήξει το δρόμο της σαν να μην είχε υπάρξει ο Εθνάρχης.
ΑΥΤΗ ΤΗΝ αίσθηση είχαμε όταν βρεθήκαμε το βροχερό απομεσήμερο στης 8ης Αυγούστου του 1977 στα διάσελα στο Τρόοδος, καθώς πορευόμασταν προς το Όρος της Παναγιάς…
ΗΤΑΝ, άραγε, για το Μακάριο, το τέλος ενός Γολγοθά; Ο,τι καλόπιστα ή κακόπιστα του είχαν καταμαρτυρήσει καταμαρτυρήσει : την απάρνηση της Ένωσης, που, όμως, στα πλαίσια της διπλωματι κής πραγματικότητας, ήταν μια ανάγκη αναπότρεπτη, την επιστολή προς Γκιζίκη (ότι τάχα επιτάχυνε το πραξικόπημα – εντούτοις αναπόδραστο) επιστολή που, όπως αποδείχτηκε, στά θηκε, μαζί με το Πολυτεχνείο, η κορυφαία πράξη αντίστασης του ελληνισμού κατά της τυραννίας την τηλεκατευθυνόμενη σκευωρία των μητροπολιτών για την ανάληψη από έναν κληρικό του ύπατου πολιτειακού λειτουργήματος – θαρρείς και μια τέτοια σύζευξη δεν είχε βαθιές τις ρίζες της στην παράδοση της Ορθοδοξίας – όλες αυτές οι αθλιότητες διαλύονταν σαν καπνός στο γρανίτη του τάφου. Ο πιο βασανισμένος, ο πιο αδικαίωτος στην ερημιά του, ο πιο ανθρώπινος, ο πιο προικισμένος ηγέτης κέρδιζε τις πραγματικές διαστάσεις του και την οριστική του φυσιογνωμία.” Σοφά ο καθηγητής Γιάννης Κακριδής, μεταξύ των άλλων γράφει για ΣΕΝΑ, απέθαντε Μακάριε:
“Τον βρήκα σε ξωμάχους και ταπεινούς. Τον βρήκα σε κάθε καρδιά που δεν γονατίζει, δεν συνθηκολογεί, δεν το παραδέχεται πως η Κύπρος δεν θ’ αναστηθεί ξανά ακεραιωμένη μέσα στο ρόδινο μακάριο φως κάποιας αυγής.
Την ώρα που αναζητούσα τον Μακάριο στα τυραννισμένα χώματα και στους πονεμένους ανθρώπους του νησιού σας, ένα Κυπριώτικο τραγούδι ανέβαινε κάθε τόσο στα χείλη μου. Είναι αλήθεια πως το τραγούδι ήταν ερωτικό, μα αν δεν είναι θεικός έρωτας αυτό πουδένει τον Μακάριο με το λαό του, δεν ξέρω τι θ’ άξιζε να ειπωθεί έρωτας:
Έθελα χειμωνόνυχτα νάτουν σκοτεινιασμένη μια νύχτα λειψοφέγγαρη, νύχτα με δίχως άστρη, τζαι ν’ ανεφάνεις άξιππα, τζ’ ούλλα να λαμπροφέξουν! Τζαι ν’ ανεφάνεις άξιππα. Μακάριε τζ’ ούλα να λαμπροφέξουν. Ν’ ανεφάνεις με το κυπαρισσένιο σου παράστημα, ολόρθος, αυστηρός μαζί και χαμογελαστός, ν’ αγκαλιάσεις πάλι με το βλέμμα την Κύπρο, την Κύπρο Σου, και τους ανθρώπους της, και τότε όλα τα σκο τάδια γύρο μας θα χάνονταν!
Αλίμονο, στις άπιστες μέρες μας θάματα δεν γίνονται για να κρατήσουμε κοντά μας τον Μακάριο, πρέπει να τον ανασταίνουμε κάθε μέρα στις καρδιές μας, κάθε μέρα ν’ αντιδο νεί μέσα μας ο λόγος του και να μας συγκλονίζει: Γνώριμη είναι η φωνή που ακούτε! Είμαι Μακάριος! Δεν είμαι νεκρός, είμαι ζωντανός, και είμαι αι είμαι μαζί σας!”
Αγωνιστής και Σημαιοφόρος για την αντίσταση, τη λεφτεριά και απελευθέρωση, τη κοινωνική δημοκρατία, την κάθαρση απότην ΥΒΡΗ και το βιασμό της Ιστορικής Μνήμης και της Δημοκρατικής ευαισθησίας του Λαού.
“Για πάλεμα
για μάτωμα
για την ΚΑΙΝΟΥΡΙΑ ΓΕΝΝΑ
ΠΟΥ ΟΛΟΙ ΤΗΝ ΠΕΡΙΜΕΝΟΥΜΕ…”
για να γίνει
ΜΠΟΡΕΤΟ «ΝΑ ΛΑΒΟΥΝΕ ΤΑ ΟΝΕΙΡΑ ΕΚΔΙΚΗΣΗ»
Απέθαντε Μακάριε
Εμείς σήμερα, οι αταλάντευτοι πιστοί στην Ιστορική Μνήμη και την έμπρακτη διαχρονική ευαισθησία του λαού μας, αυτοδηλωνόμαστε στη βιωματική -διαχρονική απόλυτη μας θέση: Η λησμοσύνη και ο εθισμός του προδοτικού και τουρκοφόρου πραξικοπήματος μονοδρομικά οδηγεί στην σηψαιμία και τον θάνατο των δημοκρατικών θεσμών . Οι σε παράνομους ορκοδέκτες παράνομα ορκοδοτίσαντες μην μας αγγίζετε.
