Του Νίκου Κατσουρίδη
Η συνάντηση Χριστοδουλίδη και ΄Ερχιουρμαν δεν κατέληξε σε αδιέξοδο όπως αναμενόταν από τους περισσότερους. Ούτε και με εξαγγελία οποιασδήποτε συμφωνίας επι συγκεκριμένου θέματος. Συμφωνήθηκε όμως κάτι θετικό. Συμφωνήθηκε η συνέχιση της προσπάθειας και μάλιστα με επαφές οι οποίες θα πολλαπλασιαστούν. Θετικό επίσης η αναμενόμενη συμμετοχή της εκπροσώπου του Γ.Γ. του Ο.Η.Ε, κας Μαρίας ΄Ανχελα Ολγκίν.
Θα επαναλάβω για μια ακόμα φορά ότι πάντοτε θα πρέπει να σκεφτόμαστε και τις δύο όψεις του νομίσματος. Στη συγκεκριμένη περίπτωση αν ο μη γένοιτο, η συνάντηση κατέληγε σε αποτυχία, πως θα ήταν η συνέχεια. Σίγουρα πολύ κακή. Αυτό δεν έχει συμβεί. Επιπρόσθετα λαμβάνοντας υπόψη την εκτίμηση του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας ότι βρισκόμαστε σε καλό δρόμο και ότι τοποθετεί θετικό πρόσημο στη συνάντηση, θα εκτιμήσω ότι η τουρκική και τ/κ πλευρά δεν κινήθηκε τελικά, τόσον αρνητικά όσο, οι δηλώσεις και διακηρύξεις τους φανέρωναν στο αμέσως προηγούμενο χρονικό διάστημα. Το άλλο θετικό, πάντα κατά την κρίση μου, είναι το γεγονός, ότι υπάρχει, εξ΄ αντικειμένου προδιαγεγραμμένο χρονικό ορόσημο. Και αυτό είναι η Γενική Συνέλευση του Ο.Η.Ε, το Σεπτέμβρη. Σε αυτό το χρονικό διάστημα θα πρέπει να καταβληθούν σοβαρές προσπάθειες για να προχωρήσει η διαδικασία. Η απαιτούμενη βούληση προς τον σκοπό αυτό έχει επιδειχθεί από την ε/κ πλευρά. Τόσον στα ΜΟΕ όσον και στα υπόλοιπα θέματα τα οποία είχε ζητήσει ο Γ.Γ. του Ο.Η.Ε. Αποδεδειγμένα. Η πλευρά η οποία δεν έχει μέχρι στιγμής ανταποκριθεί είναι η τ/κ και η Τουρκία. ΄Ολοι γνωρίζουν την αλήθεια. ‘Ολοι! Έστω και αν ορισμένοι στην Κύπρο επιμένουν κατά τρόπο ανεξήγητο να φορτώνουν την ευθύνη ή ίση ευθύνη και στην ε/κ πλευρά. Δυστυχώς μάλιστα αυτή τους η στάση χρονολογείται από την έναρξη των πρώτων – πρώτων επαφών, αμέσως μετά τα γεγονότα του 1974. Στο θέμα αυτό θα επανέλθω σε άλλο άρθρο μου. Αυτή τη στιγμή θα αναφέρω μόνο ένα θέμα. Μέγας θόρυβος, για μια ακόμα φορά, για τις δήθεν ευκαιρίες λύσης που υπήρξαν και η ε/κ πλευρά δεν τις αξιοποίησε, όπως ισχυρίζονται. Απλή ερώτηση: Πόσα υπήρξαν σχέδια λύσης του κυπριακού τα οποία τάχατες απορρίψαμε! Πόσα; Μόνο ένα υπήρξε. Το σχέδιο Ανάν. Περι του ναι και του όχι δεν θα αναφερθώ αυτή τη στιγμή. Είναι αχρείαστο. Αλλά αυτό ήταν το μόνο Σχέδιο. Όλα τα άλλα είτε ήταν τοπικού χαρακτήρα κυρίως π.χ. το λεγόμενο Αμερικανο-βρεττανικο-καναδικό περι Αμμοχώστου, είτε ήταν Δείκτες, Σκέψεις, Ιδέες. Σχέδιο κανέναν πλην του Ανάν!
Επανέρχομαι στο σήμερα. Ποια ήταν τα δεδομένα μέσα στα οποία πραγματοποιήθηκε η συνάντηση Νίκου Χριστοδουλίδη και Τουφάν ΄Ερχιουρμαν, στις 26 Αυγούστου του 2026.
Δεδομένο πρώτο: Η Τουρκία άρχισε εδώ και λίγους μήνες την έμπρακτη προώθηση υλοποίησης του Δόγματος “Γαλάζια Πατρίδα». Με συγκεκριμένες κινήσεις και ενέργειες και καθημερινές επιθετικές δηλώσεις, προς κάθε κατεύθυνση. Μάλιστα πολύ συγκεκριμένες και προς την Κύπρο. Με αποκορύφωμα τη δήλωση τους να μην ξεχνούμε το 1974, γιατί τώρα θα πάθουμε χειρότερα. Παρόμοιες επιθετικές ρητορικές χρησιμοποιήθηκαν κατά της Ελλάδας. Ακόμα και κατά του Ισραήλ. Την ίδια ώρα ο παραλογισμός του Ερτογάν, τον οδηγεί σε δηλώσεις ενάντια στο …. Βυζάντιο!! Πολλές οι αρνητικές και αποκαρδιωτικές δηλώσεις του ιδίου, αλλά και του ΥΠΕΞ Χακάν Φιντάν και άλλων και επι του Κυπριακού. Δηλώσεις που όλες παραπέμπουν στην λογική των δύο Κρατών.
Όπως έχω όμως ήδη αναφέρει, δεν είναι μόνο οι δηλώσεις. Είναι οι αποφάσεις, οι ενέργειες, οι πράξεις. Αποφάσεις όπως αυτή για τη δημιουργία τουρκικών θαλάσσιων πάρκων στο Αιγαίο. Απόφαση που προκάλεσε την οργή ακόμα και του μετριοπαθέστατου ΥΠΕΞ της Ελλάδας, Γ. Γεροπετρίτη. Είναι η υπογραφή του Συμφώνου της Μέκκας, από Τουρκία, Πακιστάν και Σαουδική Αραβία. Είναι πρωτίστως όμως συγκεκριμένες πρακτικές ενέργειες από Σομαλία, έως Συρία και Αζερμπαϊτζάν, στρατιωτικού χαρακτήρα. Συγκεκριμένα στη Συρία προσπάθησε να οικοδομήσει υποδομές για βελτίωση και εκσυγχρονικών Συριακών αεροπορικών βάσεων. Το αποτέλεσμα γνωστό. Μόλις αποχώρησε από τις αεροπορικές βάσεις το τουρκικό έμψυχο προσωπικό, έδρασε η Ισραηλινή αεροπορία. Επιτέθηκε και κατέστρεψε την εργασία που είχε γίνει. ΄Έμπρακτη απόδειξη ότι το Ισραήλ δεν αστειεύεται σε ότι αφορά την πρόθεση του να σταματήσει την τουρκική επέκταση στην περιοχή μας. Με ότι αυτό συνεπάγεται για πολλά Κράτη της περιοχής αλλά και τις σχέσεις μεταξύ ΗΠΑ και Ελλάδας, ΗΠΑ και Τουρκίας και το τρίγωνο δυτικών κρίσιμων συμφερόντων που συναποτελούν Ελλάδα – Τουρκία – Ισραήλ.
Δεδομένο δεύτερο: Μια συνεχής παρελκυστική τακτική από πλευράς του κ. ΄Ερχιουρμαν και δηλώσεις του ιδίου οι οποίες παρέπεμπαν και παραπέμπουν δυστυχώς στο ίδιο. Επιδιώκει με κάθε τρόπο και κάθε κίνηση και δήλωση του να εμπεδώσει ένα πράγμα και μόνο. Ότι στις συνομιλίες δεν προσέρχεται ως ο ηγέτης της τ/κ Κοινότητας, η οποία επιδιώκει μια λύση εντός παραμέτρων Ο.Η.Ε και στα πλαίσια των αποφάσεων του Διεθνούς Οργανισμού και της γνωστής Βάσης Λύσης. ΟΧΙ! Καμία π.χ αναφορά στις δηλώσεις του σε λύση ΔΔΟ. Ούτε καν τη λέξη Ομοσπονδία, δεν προφέρει. Στόχος του να πείσει τη Διεθνή Κοινότητα ότι στην Κύπρο υπάρχουν δύο ισότιμες οντότητες και ότι ως τέτοιες προσέρχονται στις συνομιλίες. Αρα οικοδομεί τη βάση για να απαιτήσει αύριο, την κυριαρχική ισότητα ως βασικό χαρακτηριστικό ενός Σχεδίου Λύσης. Την Κυριαρχική Ισότητα και όχι την Πολιτική Ισότητα, όπως προνοείται από τα ψηφίσματα του Ο.Η.Ε. Και ας μην προσποιούνται ορισμένοι στην ε/κ πλευρά, ότι δεν κατανοούν τι προσπαθεί να κάνει! Φυσικά σε κατ΄ ιδίαν συναντήσεις του πουλά το παραμύθι ότι ελίσσεται λόγω Τουρκίας. Πολύ φοβάμαι δυστυχώς ότι αυτό είναι δικαιολογία. Μέχρι στιγμής πάντως οι θέσεις του δεν πολυδιαφέρουν του προκατόχου του. Απλά τις διατυπώνει πιο κόσμια, πιο προσεκτικά, πιο ευγενικά. Συμπεριφέρεται όχι με άτσαλο τρόπο, όπως ο προκάτοχος του, αλλά ας πούμε ως ευρωπαίος πολιτικός. Έστω και αν δεν θέλει συμμετοχή της Ε.Ε. στις Συνομιλίες. Αν είναι δυνατόν!!
Ποιο είναι το ζητούμενο αυτή τη στιγμή και μέχρι τον Σεπτέμβρη; Η ε/κ πλευρά, ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας να καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια έτσι ώστε να πραγματοποιηθεί η πολυμερής συνάντηση. Σε αυτή την προσπάθεια επιβάλλεται η συμβολή όλου του πολιτικού συστήματος αλλά και των ΜΜΕ. Κατανοητό ότι αυτή τη θέση δεν τη συμμερίζονται όσοι διαφωνούν με λύση Ομοσπονδίας. Ακατανόητο όμως να μην την κατανοούν και αντιθέτως να πυροβολούν αυτή την προσπάθεια, όσοι δηλώνουν ότι θέλουν λύση χθές.
Φυσικά δεν είναι αρκετή η βούληση και οι προσπάθειες της ε/κ πλευράς. Ούτε η εκπεφρασμένη θέληση και απόφαση του Γ.Γ. του Ο.Η.Ε προς αυτόν τον στόχο. Ούτε η παρόμοια θέση της Ε.Ε. Του οργανισμού στον οποίο η Κύπρος έχει ενταχθεί ΟΛΟΚΛΗΡΗ και στην οποία επιθυμούν να είναι συμμέτοχοι και οι τ/κ και από την οποία υποτίθεται προσδοκά διάφορα και η Τουρκία (έστω και αν δεν τη θέλουν στη Πολυμερή). Δεν είναι αρκετή ούτε η θετική στάση των δύο Εγγυητριών, Ελλάδας και Ηνωμένου Βασιλείου. Χρειάζεται η ανάλογη στάση και από την άλλη Εγγυήτρια που είναι και η πηγή του κακού, την κατοχική Τουρκία. Η οποία όμως πολύ φοβούμαι ότι προσπαθεί να ροκανίσει τον χρόνο έως την 31η Δεκεμβρίου, που θα αποχωρήσει ο νυν Γ.Γ. του Ο.Η.Ε κ. Αντόνιο Γκουτέρες. Και μάλιστα στοχεύει να τορπιλίσει και την προσπάθεια να αφήσει ο κ. Γκουτέρες κληροδότημα στο διάδοχο του, για να συνεχίσει αυτός την προσπάθεια.
