Η Μόνιμη Αντιπρόσωπος της Κύπρου στα Ηνωμένα Έθνη, πρέσβης Μαρία Μιχαήλ, υπογράμμισε ότι ο Χάρτης των Ηνωμένων Εθνών παραμένει «ο ακρογωνιαίος λίθος του πολυμερούς συστήματος» και το «απαραίτητο θεμέλιο για τη διεθνή ειρήνη και ασφάλεια», προειδοποιώντας ότι οι αρχές του δεν μπορούν να εφαρμόζονται επιλεκτικά.
Η κ. Μιχαήλ μιλούσε υπό την εθνική της ιδιότητα, αφού συντάχθηκε με τη δήλωση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κατά την ανοικτή συζήτηση υψηλού επιπέδου με θέμα «Τήρηση των Σκοπών και των Αρχών του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και Ενίσχυση του Διεθνούς Συστήματος με επίκεντρο τον ΟΗΕ», στο Συμβούλιο Ασφαλείας. Σημείωσε ότι ο Χάρτης γεννήθηκε από την «καταστροφή του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου» ως συλλογική δέσμευση για την προστασία των «μελλοντικών γενεών από τη μάστιγα του πολέμου» και την οικοδόμηση μιας διεθνούς τάξης βασισμένης στην «κυρίαρχη ισότητα, την ειρηνική συνύπαρξη και τον σεβασμό του διεθνούς δικαίου».
Η κ. Μιχαήλ τόνισε ότι το σημερινό διεθνές περιβάλλον χαρακτηρίζεται από ένα «ολοένα πιο σύνθετο και ασταθές τοπίο», με πολλαπλασιασμό των ένοπλων συγκρούσεων, αύξηση των ανθρωπιστικών αναγκών, την κλιματική αλλαγή και την άνοδο της στάθμης της θάλασσας, απειλές για τη θαλάσσια ασφάλεια και την ελευθερία της ναυσιπλοΐας, καθώς και τεχνολογικές εξελίξεις που προχωρούν ταχύτερα από τα διεθνή πλαίσια διακυβέρνησης.
Υποστήριξε ότι οι προκλήσεις αυτές «δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν μέσω μονομερών ή επιλεκτικών προσεγγίσεων», αλλά απαιτούν «αποτελεσματική πολυμέρεια, σταθερά επικεντρωμένη στα Ηνωμένα Έθνη».
Εστιάζοντας στις θεμελιώδεις αρχές του Χάρτη, υπογράμμισε ότι ο σεβασμός της «κυριαρχίας, της εδαφικής ακεραιότητας και της πολιτικής ανεξαρτησίας δεν μπορεί να εφαρμόζεται επιλεκτικά ή υπό προϋποθέσεις».
Αναφερόμενη στην εμπειρία της Κύπρου, σημείωσε ότι για περισσότερα από 50 χρόνια η χώρα συνεχίζει να αντιμετωπίζει τις συνέπειες της «παράνομης ξένης στρατιωτικής εισβολής και συνεχιζόμενης κατοχής», κατά παράβαση του Χάρτη και των σχετικών αποφάσεων του Συμβουλίου Ασφαλείας.
«Καμία βιώσιμη ειρήνη δεν μπορεί να επιτευχθεί μέσω στρατιωτικής επιθετικότητας, ξένης κατοχής ή της δημιουργίας τετελεσμένων», ανέφερε.
Η κ. Μιχαήλ προειδοποίησε επίσης ότι οι Αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας «δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται α λα καρτ» και ότι οι παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου δεν μπορούν να “κανονικοποιούνται” «απλώς με την πάροδο του χρόνου».
Ζήτησε σεβασμό προς το κύρος των διεθνών δικαστικών θεσμών, υπενθυμίζοντας ότι, βάσει του Άρθρου 94 του Χάρτη, τα κράτη οφείλουν να συμμορφώνονται «καλή τη πίστει» με τις αποφάσεις του Διεθνούς Δικαστηρίου.
Τόνισε ακόμη ότι το διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο πρέπει να γίνεται σεβαστό σε όλες τις ένοπλες συγκρούσεις και ότι η λογοδοσία για παραβιάσεις πρέπει να παραμένει κεντρική για την αξιοπιστία του διεθνούς συστήματος.
Κλείνοντας, η κ. Μιχαήλ ζήτησε ένα πιο «αποτελεσματικό και αξιόπιστο Συμβούλιο Ασφαλείας», με μεγαλύτερη έμφαση στην «πρόληψη, τη διαφάνεια και τη συνεπή δράση». Οκτώ δεκαετίες μετά την υιοθέτηση του, είπε, ο Χάρτης παραμένει «το κοινό μας σημείο αναφοράς» σε έναν ολοένα πιο αβέβαιο κόσμο.
Για την Κύπρο, πρόσθεσε, οι αρχές του «δεν είναι αφηρημένες έννοιες», αλλά «ουσιώδεις δικλείδες ασφαλείας για την ειρήνη, τη δικαιοσύνη, την κυριαρχία και τη διεθνή σταθερότητα».
