Μήνυμα για τη διαρκή στήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης προς την Ουκρανία έστειλε ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, προαναγγέλλοντας την έγκριση δανείου ύψους €90 δισ. για το 2026-7, στο πλαίσιο της συζήτησής του με τον Πρωθυπουργό της Ελλάδας, Κυριάκο Μητσοτάκη, στο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών, το βράδυ της Τετάρτης.
Προτεραιότητα, σύμφωνα με τον Κόστα, είναι και η παύση του πολέμου στον Λίβανο, αλλά και η επιθυμία του Προέδρου της χώρας για αφοπλισμό της Χεζμπολάχ. «Από την άλλη πλευρά, πρέπει να σταματήσει ο πόλεμος στο Λίβανο. Ο Πρόεδρος Αούν και η κυβέρνησή του έχουν πάρει μια ιστορική απόφαση: να απαγορεύσουν τη δραστηριότητα της Χεζμπολάχ», ανέφερε.
«Πρέπει να υποστηρίξουμε τις λιβανέζικες αρχές, ώστε να ανακτήσουν τον αποτελεσματικό έλεγχο της επικράτειάς τους, να αποδυναμώσουν αποτελεσματικά τη Χεζμπολάχ, προκειμένου να εξασφαλιστεί μια βιώσιμη κατάσταση εδώ στη Μέση Ανατολή», σημείωσε. Όπως υπογράμμισε, «αυτή είναι η θέση μας, και πρέπει να συνεχίσουμε τη διπλωματική μας δραστηριότητα για να επιδιώξουμε αυτούς τους διαφορετικούς στόχους».
«Το μπλοκ στα Στενά του Ορμούζ και οι επιθέσεις στον αστικό ιστό, ειδικά εκεί που βρίσκονται ενεργειακές εγκαταστάσεις, είναι μεγάλο ρίσκο για τη διεθνή οικονομία», είπε ο Αντόνιο Κόστα, ερωτώμενος για την κατάσταση στη Μέση Ανατολή. Ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, μάλιστα, υπογράμμισε ότι «το Ιράν ποτέ μα ποτέ δεν πρέπει να έχει πυρηνικό όπλο», τονίζοντας, ακόμη ότι χρειάζεται ελεύθερη ναυσιπλοΐα. «Αυτό είναι η βασική αρχή σε όλο το διεθνές δίκαιο, και πρέπει να τη σεβόμαστε και να την εξασφαλίζουμε», ανέφερε.
Σχετικά με την επικείμενη έγκριση του δανείου για την Ουκρανία μετά την άρση του Ουγγρικού βέτο, τόνισε ότι «η Ευρώπη έχει αποδείξει ότι έχει την ικανότητα να στηρίξει την Ουκρανία όχι μόνο πέρυσι», προσθέτοντας ότι «με το δάνειο των 90 δισ. ευρώ που θα εγκριθεί, θα στηρίξουμε την Ουκρανία το 2026 και το 2027». Υπογράμμισε μάλιστα ότι «θα συνεχίσουμε όσο χρειαστεί και με ό,τι χρειαστεί».
Αναφερόμενος στην κατάσταση στη Μέση Ανατολή, ο κ. Κόστα προειδοποίησε ότι «το μπλοκ στα Στενά του Ορμούζ και οι επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές αποτελούν μεγάλο ρίσκο για τη διεθνή οικονομία», υπογραμμίζοντας την ανάγκη διασφάλισης της ελεύθερης ναυσιπλοΐας. Έθεσε ως προτεραιότητα την αποκλιμάκωση των συγκρούσεων, επισημαίνοντας πως «χρειαζόμαστε να περάσει το μήνυμα της αποκλιμάκωσης σε όλους τους εμπλεκόμενους».
Ειδική αναφορά έγινε στον ρόλο της Ευρώπης στην Ανατολική Μεσόγειο, με τον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου να σημειώνει ότι «η Ελλάδα ηγήθηκε ευρωπαϊκής αποστολής, μαζί με τη Γαλλία, την Ιταλία και την Ολλανδία για την άμυνα της Κύπρου», προσθέτοντας ότι «ρόλος της Ευρώπης είναι να αποκλιμακώνει την ένταση».
Στο πεδίο της ενέργειας, ο Κόστα υπογράμμισε ότι «η μόνη διαρθρωτική λύση για την Ευρώπη είναι να αναπτύξει τις δικές της πηγές ενέργειας», επισημαίνοντας ότι «ανανεώσιμες πηγές ενέργειας ή πυρηνική ενέργεια, δεν έχει σημασία, πρέπει να παράγουμε τη δική μας ενέργεια». Τόνισε ακόμη ότι «αν δεν το κάνουμε, θα είμαστε πάντα εκτεθειμένοι σε κινδύνους διαταραχών», ενώ χαρακτήρισε το ζήτημα «θέμα ασφάλειας και βασική προτεραιότητα».
Παράλληλα, αναφέρθηκε στη σημασία των επενδύσεων σε ενεργειακά δίκτυα και στην αποδοτικότερη χρήση ενέργειας, επισημαίνοντας ότι απαιτούνται «πιο έξυπνα και ανθεκτικά συστήματα» για την αντιμετώπιση μελλοντικών κρίσεων.
Σε ό,τι αφορά την οικονομία, ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου επεσήμανε ότι «μέσω συμφωνιών με τη Mercosur και την Ινδία, η Ευρώπη συμβάλλει στη σταθεροποίηση της παγκόσμιας οικονομίας», ενώ τόνισε την ανάγκη ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας για τη δημιουργία θέσεων εργασίας και την ενίσχυση της επάρκειας.
Αναφερόμενος στις σχέσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες, ο κ. Κόστα σημείωσε ότι «στόχος μας είναι να έχουμε την καλύτερη δυνατή σχέση κάθε στιγμή», προσθέτοντας ότι «έχουμε το δικό μας στυλ, σεβόμαστε το στυλ των ΗΠΑ, αλλά κύριος στόχος μας είναι η αποκλιμάκωση και η αποφυγή εντάσεων».
Τέλος, υπογράμμισε τη σημασία του διεθνούς δικαίου, τονίζοντας ότι «η εναλλακτική είναι το χάος», ενώ επανέλαβε την ανάγκη για συνεχή διπλωματική προσπάθεια σε μια περίοδο αυξημένων γεωπολιτικών προκλήσεων.
