Με σαφή προσπάθεια να μεταφέρει τη συζήτηση από τις εσωκομματικές διαδικασίες στην πολιτική ουσία, ο πρώην πρόεδρος του Δημοκρατικού Συναγερμού, Αβέρωφ Νεοφύτου, υπερασπίστηκε την απόφασή του να εξαγγείλει την υποψηφιότητά του για τις προεδρικές εκλογές του 2028, σε συνέντευξή του στο «Μεσημέρι και Κάτι». Απέφυγε, ωστόσο, να ξεκαθαρίσει αν θα ακολουθήσει ή όχι την καταστατική διαδικασία του ΔΗΣΥ, επιμένοντας ότι τα διαδικαστικά είναι θέμα που αφορά την ηγεσία του κόμματος.
Ο κ. Νεοφύτου ξεκίνησε τη συζήτηση εξηγώντας ότι θέλει, όπως είπε, «με πολύ ειλικρίνεια» να παρουσιάσει το πολιτικό υπόβαθρο της απόφασής του. Αναφέρθηκε στην πολυετή σχέση του με τον ΔΗΣΥ, σημειώνοντας ότι γνωρίζει την παράταξη και τις διαδικασίες της όσο λίγοι, ενώ τόνισε ότι δεν έχει ούτε αποκλείσει ούτε προαποφασίσει τη στάση του σε σχέση με τις εσωκομματικές διαδικασίες.
«Υπάρχει μόνο μια καθαρή πολιτική μου απόφαση. Κοιτάζοντας το αύριο. Δεν μπορούμε να κερδίσουμε το αύριο με σημαία του χτες», ανέφερε χαρακτηριστικά, θέτοντας ως βασικούς άξονες της υποψηφιότητάς του το Κυπριακό και την οικονομία. Όπως είπε, η Κύπρος παραμένει μια «μοιρασμένη πατρίδα», με το αδιέξοδο να παγιώνεται και να «τσιμεντώνεται», ενώ την ίδια ώρα, κατά την εκτίμησή του, «το κράτος ευημερεί, οι πολίτες φτωχαίνουν».
Ο ίδιος υποστήριξε ότι η απόφασή του δεν έχει σχέση με το πολιτικό χθες, αλλά με αυτό που εισπράττει από την κοινωνία. «Νιώθω και παίρνω τον παλμό της κοινωνίας και βλέπω μια διάθεση κάποιος να ηγηθεί», είπε, εκφράζοντας την ανάγκη να ανοίξει μια ευρύτερη πολιτική συζήτηση για τα μεγάλα ζητήματα του τόπου.
Ο δημοσιογράφος Χρήστος Μιχάλαρος επισήμανε ότι, ενώ η ηγεσία του ΔΗΣΥ έχει ανακοινώσει διαδικασία για τις υποψηφιότητες, η απουσία σαφούς απάντησης από τον Αβέρωφ Νεοφύτου ως προς το αν θα συμμετάσχει σε αυτή έχει μετατρέψει το διαδικαστικό σε μείζον πολιτικό ζήτημα. Ο κ. Νεοφύτου απάντησε ότι δεν τοποθετείται «στερνόμενος», αλλά «αυτόνομος», και ότι όταν οριστικοποιηθούν οι διαδικασίες θα τοποθετηθεί. «Διαλέξατε λάθος άνθρωπο να μιλάτε για διαδικασίες», είπε, υπενθυμίζοντας τη γνώση του για τη λειτουργία της παράταξης.
Στην επισήμανση του δημοσιογράφου ότι η ημερομηνία για την υποβολή υποψηφιοτήτων έχει ήδη ανακοινωθεί, ο κ. Νεοφύτου επέμεινε ότι θα μιλήσει όταν οριστικοποιηθούν οι διαδικασίες. Ο Χρήστος Μιχάλαρος επέμεινε, από την πλευρά του, ότι η φράση του πρώην προέδρου του ΔΗΣΥ «δεν είμαι υποψήφιος για να είμαι υποψήφιος» ερμηνεύτηκε από πολλούς ως πρόθεση να προχωρήσει μέχρι τέλους, αφήνοντας όμως ανοιχτό και το ενδεχόμενο να αποχωρήσει αν κρίνει ότι η υποψηφιότητα δεν έχει πολιτικό νόημα.
Ο Αβέρωφ Νεοφύτου απάντησε ότι δίνει μάχες «για τα πιστεύω μου, για τις αρχές και τις αξίες μου» και επανέφερε τη βασική του ένσταση: την απουσία πολιτικής ατζέντας και ουσιαστικής πολιτικής συζήτησης. «Αρεσκόμαστε στα μικρά και διαδικαστικά παρακάμπτοντας την ουσία», ανέφερε.
Ο δημοσιογράφος του επισήμανε ότι ο ίδιος προκάλεσε τη συγκεκριμένη συζήτηση, επειδή δεν έδωσε εξαρχής καθαρή απάντηση για τη διαδικασία. Ο κ. Νεοφύτου αντέτεινε ότι το ερώτημα είναι κατά πόσο αυτά απασχολούν την κοινωνία. «Η κοινωνία προβληματίζεται», είπε, θέτοντας στο επίκεντρο το ερώτημα αν η πατρίδα θα μπορέσει να απεγκλωβιστεί από τα σημερινά αδιέξοδα και αν οι νέοι θα παραμείνουν εγκλωβισμένοι σε αυτά.
Στο σημείο αυτό ο πρώην πρόεδρος του ΔΗΣΥ πέρασε στην οικονομία, υποστηρίζοντας ότι οι νέοι με υψηλά προσόντα, μεταπτυχιακά και διδακτορικά δυσκολεύονται να βρουν δουλειά με μισθούς της τάξης των 1.000 και 1.200 ευρώ. Έκανε αναφορά και στις αυξήσεις των κρατικών αξιωματούχων, υποστηρίζοντας ότι, μόνο από την αύξηση της ΑΤΑ τα τελευταία χρόνια, το ποσό ανέρχεται περίπου στα 1.800 ευρώ, σημειώνοντας ότι πολλοί εργαζόμενοι αμείβονται με λιγότερα από την ίδια την αύξηση.
Ο Χρήστος Μιχάλαρος διέκοψε, επισημαίνοντας ότι θέλει να φύγει από τη μέση το διαδικαστικό και να περάσει η συζήτηση στις προγραμματικές θέσεις. Έθεσε ευθέως το ζήτημα της «τριχοτόμησης» του ΔΗΣΥ και ρώτησε ποιοι επιχειρούν να την προκαλέσουν. Ο Αβέρωφ Νεοφύτου παρέπεμψε στην ηγεσία του κόμματος, ενώ αρνήθηκε ότι αισθάνεται πως αφορά τον ίδιο ζήτημα διάσπασης ή τριχοτόμησης.
Ακολούθησε ερώτηση για αναφορά του σε «προδοσία» και τη φράση ότι «ο προδομένος δεν προδίδει ποτέ». Ο δημοσιογράφος ζήτησε να μάθει ποιοι τον πρόδωσαν, επισημαίνοντας ότι ο ίδιος είχε δηλώσει πως δεν θέλει να ασχοληθεί με το χθες. Ο κ. Νεοφύτου εξήγησε ότι απαντούσε σε συγκεκριμένο ερώτημα για το αν θα γίνει ο ίδιος «προδότης της παράταξης» και ότι δεν θεωρεί πως χρειάζεται να δώσει συνέχεια. «Έχουμε μια ώριμη κοινωνία. Έζησε το παρελθόν. Έχει άποψη. Δεν έχω εμμονές κύριε Μιχάλη. Ούτε είμαι εγκλωβισμένος στο χθες», είπε.
«Είμαι άνθρωπος που έχω οράματα για τον τόπο μου. Μεγάλα οράματα. Και ξέρω πολύ καλά ότι για να τα πετύχεις χρειάζεται να βαστάς τη σημαία του μέλλοντος και όχι τη σημαία του παρελθόντος», πρόσθεσε.
Ο Χρήστος Μιχάλαρος έφερε στη συζήτηση την περίπτωση του Νίκου Χριστοδουλίδη, υπενθυμίζοντας ότι όταν ο τότε υπουργός Εξωτερικών ενδιαφέρθηκε ενεργά για την προεδρική υποψηφιότητα, ο Αβέρωφ Νεοφύτου είχε ζητήσει να παραιτηθεί και να κατέλθει στις καταστατικές διαδικασίες του ΔΗΣΥ. Υπενθύμισε μάλιστα τη δημόσια τοποθέτηση «άμα είναι μάγκας και θέλει να το κάνει». Με δεδομένο ότι ο κ. Χριστοδουλίδης τελικά εξελέγη Πρόεδρος, ο δημοσιογράφος ρώτησε γιατί σήμερα μέρος της κοινωνίας θεωρεί ότι ο Αβέρωφ Νεοφύτου πράττει κάτι αντίστοιχο με αυτό που τότε κατήγγειλε.
Ο κ. Νεοφύτου απάντησε ότι τα συμπεράσματα ανήκουν στον δημοσιογράφο, ενώ ο Χρήστος Μιχάλαρος ζήτησε διευκρινίσεις, λέγοντας ότι θέλει να αποφευχθεί λανθασμένη εικόνα για τον Αβέρωφ Νεοφύτου και υπενθυμίζοντας ότι κάποιοι τον κατηγορούν πως ενδιαφέρεται κυρίως για την «καρέκλα». Ο πρώην πρόεδρος του ΔΗΣΥ ξεκαθάρισε ότι δεν πρόκειται να συρθεί σε τοποθετήσεις επειδή τις ζητούν άλλοι, είτε αυτοί είναι δημοσιογράφοι, είτε πολιτικοί, είτε κόμματα. «Δεν σέρνομαι πίσω από άλλους», είπε χαρακτηριστικά.
Στη συνέχεια ο δημοσιογράφος επέμεινε ότι μεγάλο μέρος της αντιπαράθεσης θα είχε αποφευχθεί αν ο κ. Νεοφύτου είχε απαντήσει εξαρχής στα συγκεκριμένα ερωτήματα. Ο ίδιος αρνήθηκε ότι υπάρχει καβγάς: «Δεν τσακώθηκα και δεν τσακώνομαι με κανέναν», ανέφερε, ζητώντας να προχωρήσει η συζήτηση στην πολιτική ουσία.
Όταν η συζήτηση μεταφέρθηκε στην οικονομική κατάσταση της κοινωνίας, ο Χρήστος Μιχάλαρος ζήτησε από τον Αβέρωφ Νεοφύτου να τοποθετηθεί για τη δική του οικονομική θέση, με βάση τη διάκριση που είχε κάνει ο ίδιος σε τρεις κατηγορίες: όσους δεν τα βγάζουν πέρα, όσους τα βγάζουν οριακά και όσους μπορούν να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους.
«Είμαι στην τρίτη κατηγορία», απάντησε ο κ. Νεοφύτου, εξηγώντας ότι αυτό οφείλεται στον μισθό του ως βουλευτή, στις συντάξεις που λαμβάνει σήμερα και στην κληρονομιά από την οικογένειά του. Την ίδια ώρα, υποστήριξε ότι, σύμφωνα με επίσημα στατιστικά στοιχεία, περίπου το ένα τρίτο της κοινωνίας τα βγάζει πέρα, το ένα τρίτο δυσκολεύεται και ένα τρίτο δεν τα καταφέρνει, ό,τι και αν κάνει. Διευκρίνισε, μάλιστα, ότι δεν θεωρεί πως όλοι οι δημόσιοι υπάλληλοι ανήκουν στην κατηγορία εκείνων που τα βγάζουν πέρα, καθώς υπάρχει σημαντικό τμήμα της δημόσιας υπηρεσίας που αντιμετωπίζει οικονομικές δυσκολίες.
Σε ερώτηση για τη μονιμότητα στο Δημόσιο, την αξιολόγηση και το ενδεχόμενο απομάκρυνσης υπαλλήλων, ο Αβέρωφ Νεοφύτου διαχώρισε το ζήτημα της μονιμότητας από τη διόγκωση του κρατικού μισθολογίου. Υποστήριξε ότι η διόγκωση προέρχεται από «πολιτικές πελατειακές», αναφερόμενος στη διαχρονική πρακτική, όπως την περιέγραψε, πολιτικών που αυξάνουν το κρατικό μισθολόγιο για να διευρύνουν την εκλογική τους πελατεία.
Κατά τον ίδιο, η πολιτική επιλογή θα έπρεπε να είναι πιο λελογισμένες αυξήσεις στο κρατικό μισθολόγιο και παράλληλη στήριξη των δύο άλλων κοινωνικών κατηγοριών, με προτεραιότητα στους νέους.
Ο Χρήστος Μιχάλαρος τον ρώτησε αν έχει αλλάξει η πολιτική του προσέγγιση σε σχέση με την προηγούμενη προεδρική εκλογική αναμέτρηση, όταν παρουσιαζόταν ως υποψήφιος που έδινε έμφαση στη δημοσιονομική και οικονομική σταθερότητα. Ο κ. Νεοφύτου απάντησε με ερώτηση: «Τι αλλαγή υπάρχει στις θέσεις μου;» και απέρριψε το δίλημμα κεντροδεξιάς και κεντροαριστεράς ως «ψευτοδίλημμα».
Όπως εξήγησε, τα προβλήματα των πολιτών δεν έχουν κομματικό χρώμα. Υπάρχουν άνθρωποι που δυσκολεύονται ή δεν τα βγάζουν πέρα τόσο στον χώρο της κεντροδεξιάς όσο και στον χώρο της κεντροαριστεράς. «Γιατί διαχωρίζουμε τον λαό μας; Και κάτι πιο μεγάλο: θέλουμε επανένωση του τόπου μας», ανέφερε, υποστηρίζοντας ότι η επιδίωξη της επανένωσης δεν μπορεί να συμβαδίζει με τον κοινωνικό διαχωρισμό.
«Τα προβλήματα του τόπου είναι κοινά. Δεν έχουν χρώμα», τόνισε, ενώ ο δημοσιογράφος τον ρώτησε με ποιους θα κυβερνήσει προκειμένου να εφαρμόσει τις πολιτικές που περιγράφει.
Απαντώντας, ο Αβέρωφ Νεοφύτου χρησιμοποίησε μια παραβολή από τη γεωργία. «Όταν πάρεις μια καμένη γη δεν μπορείς την επόμενη μέρα να βάλεις το περιβόλι. Χρειάζεται μια αγρανάπαυση. Γιατί κάηκε», είπε, αναφερόμενος στην ανάγκη χρόνου για να αποδώσουν οι οικονομικές αλλαγές. Πρόσθεσε ότι χρειάζεται καλλιέργεια, λίπανση, πότισμα, ψεκασμός και κλάδεμα και ότι ένα δέντρο μπορεί να χρειαστεί επτά ή οκτώ χρόνια για να αποδώσει.
Στη συνέχεια έκανε αναφορά στην περίοδο της οικονομικής κρίσης, λέγοντας ότι η χώρα απέφυγε την οικονομική χρεοκοπία και ξαναχτίστηκε η οικονομία «σε γερά θεμέλια», με τη συμβολή όλων και, όπως υπογράμμισε, πρωτίστως των θυσιών της κυπριακής κοινωνίας. Υποστήριξε ότι τα τελευταία τρία-τέσσερα χρόνια, από το 2022 και μετά, άρχισαν να αποδίδουν οι θυσίες αυτές, χωρίς όμως, κατά την άποψή του, να επιστρέφει το αντίστοιχο κοινωνικό μέρισμα στους νέους.
«Ενώ η χώρα ευημερεί, πλουτίζει, οι πολίτες φτωχαίνουν», είπε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι ο νέος άνθρωπος δυσκολεύεται ακόμη και να νοικιάσει κατοικία και ότι, για την πλειοψηφία των νέων, το εισόδημα δεν επαρκεί για το ενοίκιο.
Ο δημοσιογράφος επέμεινε ότι τα προβλήματα αυτά είναι ήδη γνωστά και ζήτησε να περάσει η συζήτηση στο πώς ακριβώς θα εφαρμοστεί το πρόγραμμα που παρουσίασε ο Αβέρωφ Νεοφύτου. Ειδικότερα, ρώτησε με ποιους πολιτικούς συμμάχους θα μπορούσε να το εφαρμόσει, αναφέροντας τις σχέσεις του με τον Νικόλα Παπαδόπουλο και το ΔΗΚΟ, αλλά και το άνοιγμα που, όπως είπε, έχει κάνει προς το ΕΛΑΜ.
Ο Αβέρωφ Νεοφύτου απάντησε ότι η πολιτική του απόφαση δεν απευθύνεται σε κόμματα. «Δεν αφορά ούτε συγκεκριμένο κόμμα, ούτε συγκεκριμένη παράταξη, ούτε συγκεκριμένα μέλη», είπε, εξηγώντας ότι το διακύβευμα της χώρας δεν έχει κομματικό χρώμα. Τόνισε ότι δεν απευθύνθηκε ούτε στο ΔΗΚΟ, ούτε στο ΕΛΑΜ, ούτε σε οποιαδήποτε άλλη πολιτική δύναμη, καθώς θεωρεί ότι πρώτα πρέπει να παρουσιάζονται οι πολιτικές και το όραμα και στη συνέχεια να εξετάζεται το ζήτημα της εφαρμογής τους.
Σε αυτό το σημείο ο πρώην πρόεδρος του ΔΗΣΥ επικαλέστηκε την προηγούμενη κοινοβουλευτική του διαδρομή. Υπενθύμισε ότι επί δέκα χρόνια, μέσα από τη Βουλή, εφαρμόστηκαν μεταρρυθμίσεις και λήφθηκαν, όπως είπε, «σκληρά αλλά αναγκαία μέτρα», ενώ ο ίδιος μπορούσε να βρίσκει συμμαχίες ακόμη και όταν το κόμμα του ήταν κόμμα κοινοβουλευτικής μειοψηφίας. «Για κάποιον ταπεινά που έχει ένα past record, πώς θα βρεις τις συγκλίσεις», ανέφερε, χαρακτηρίζοντας την ερώτηση του δημοσιογράφου «πολύ βοηθητική» για να απαντήσει στο κρίσιμο ζήτημα.
Ο Χρήστος Μιχάλαρος συνόψισε την απάντηση λέγοντας ότι ο κ. Νεοφύτου δεν απευθύνεται σε συγκεκριμένο κόμμα, αλλά σε όποιον συμφωνεί με το πρόγραμμα και τις θέσεις του. Ο Αβέρωφ Νεοφύτου δήλωσε ότι σέβεται τα κόμματα και, «πολύ περισσότερο», τον κόσμο του Δημοκρατικού Συναγερμού, με τον οποίο έχει, όπως είπε, πορεία 50 χρόνων.
Στην παρατήρηση του δημοσιογράφου ότι, με βάση όσα ειπώθηκαν, δεν αποκλείεται σύμπραξη με άλλες πολιτικές δυνάμεις, είτε το ΔΗΚΟ είτε το ΕΛΑΜ είτε άλλες δυνάμεις του Κέντρου και της Αριστεράς, ο Αβέρωφ Νεοφύτου απάντησε επαναλαμβάνοντας: «Δικά σας συμπεράσματα». Πρόσθεσε ότι αυτά είναι ζητήματα που θα φανούν στο μέλλον και υπογράμμισε ότι η δική του απεύθυνση αφορά την κοινωνία.
«Απευθύνομαι στην κοινωνία των πολιτών, στους νέους ανθρώπους, στους γεωργούς, στον υπάλληλο τον ιδιωτικό, στον υπάλληλο της δημόσιας υπηρεσίας», είπε, προσθέτοντας ότι απευθύνεται και στον οικογενειάρχη που στέλνει τα παιδιά του στο σχολείο και βλέπει, όπως ανέφερε, ότι η χώρα «πατώνουμε στα αποτελέσματα».
Στο κλείσιμο της συνέντευξης, ο Χρήστος Μιχάλαρος σημείωσε ότι έθεσε τα ερωτήματα που ήθελε και ότι ο Αβέρωφ Νεοφύτου απάντησε όπως επέλεξε. Ωστόσο, είπε ότι ο ίδιος κατάλαβε πως ο πρώην πρόεδρος του ΔΗΣΥ δεν πρόκειται να μεταβεί στις 13 Οκτωβρίου για να δηλώσει την υποψηφιότητά του για το χρίσμα του Δημοκρατικού Συναγερμού.
Ο Αβέρωφ Νεοφύτου απάντησε με αιχμή: «Διότι είστε τόσο σίγουροι ότι θα είναι στις 13». Ο δημοσιογράφος επέμεινε ότι αυτό κατάλαβε από έναν πολιτικό που, όπως είπε, «δεν μιλάει τυχαία». Η συζήτηση ολοκληρώθηκε με τον Αβέρωφ Νεοφύτου να ευχαριστεί τον Χρήστο Μιχάλαρο για τη συνάντηση και τον δημοσιογράφο να τον ευχαριστεί με τη σειρά του.
